آموزش شیوه مقاله نویسی

 شیوه مقاله نویسی

از مهمترين روشهای انتقال اطلاعات، تدوين و انتشار مقاله علمي است، مقاله به منزله يك سند علمي و مالك ارزيابي توان علمي نويسنده است.

مراحل پژوهش

  1. مسأله يابي و طرح تحقيق
  2. اجراي تحقيق: گردآوري اطالعات، ارزيابي، داوري و نتيجه گيري
  3. تدوين گزارش در قالبهاي كتاب، پايان نامه يا مقاله علمي

طرح پژوهش:به نقشه كار پژوهشگر براي حل مسأله پژوهش گفته ميشود.

اجزای یك مقاله علمی

  1. صفحه عنوان شامل:آرم دانشکده، موضوع مقاله ، نام استاد راهنما، ، نام پژوهشگران پژوهشي ، فصل و سال تدوين ذكر شود.

۲٫چكيده

۳٫كليد واژه

  1. فهرست مطالب
  2. مقدمه
  3. بدنه و متن اصلي
  4. نتيجه

۸٫استنادات (منابع و مأخذ)

توضيح تفصيلي اين اجزا به شرح ذيل است:

  1. عنوان

پختگي عنوان، حاكي از توان علمي نويسنده و عنوان نامناسب ارزش مقاله را كم ميكند. اين عنوان ناظر به مسأله تحقيق و پرسش اصلي است. همچنين پوشش دهنده ي واژگان كليدي است. پس بايد گويا و رسا باشد، در عين حال اختصار عنوان، يك امتياز است و كلمات بايد بين سه تا هشت كلمه باشد. عنوان نبايد اعم يا اخص از محتواي مقاله يا از روي تعصب باشد. زمان انتخاب عنوان ميتواند در ابتدا و يا تكميل يا در حين كار يا پس از تكميل و در انتها باشد و تا آخرين مراحل امكان تعويض داشته باشد. از عناوين كليشه اي بايد پرهيز شود  و در مقالات علمي،عنوان بايد علمي و به دور از صنايع ادبي و ابهام آميز باشد.

  1. چكیده مقاله

در چكيده بايد با استفاده از كلمات متن، عصاره مقاله را در ۱۵۱ تا ۲۱۱ كلمه آورده شود. آن خلاصه جامعي از محتواي يك گزارش پژوهشي است كه هدف ها، پرسش ها، روش ها و يافته هاي پژوهش را به اختصار دارد و اين آيينه پژوهش است و مخاطب را تحريص و تشويق به خواندن ميكند. اجزاي چكيده شامل دلايل نگارش و بيان مسئله و مشكلي است كه در مقاله مورد توجه قرار گرفته و نظرهاي مختلف پيرامون آن بررسي شده و ادله ها و شواهد كافي در همان راستا بررسي و نتايج علمي بدست آمده را باز مينمايد و بايد از زبان خود پژوهشگر(نه نقل قول) به صورت فعل ماضي آورده شود. در چكيده بهتر است كلمات كليدي هم بيايد. چكيده غير از فهرست يا مقدمه است و جزئي از محتواي مقاله و اجمالي از مطالب تفصيلي آن است و از طريق مطالعة فهرست مطالب، مقدمه و نتايج نوشته ميشود. در چكيده لازم نيست به منابع و مآخذ، ارجاعي انجام شود و از بيان خطابي، مثال و توضيح مفاهيم پرهيز ميشود. براي مهارت افزايي در اين رابطه، بهتر است چكيده مقالات علمي مطالعه و مرور شود تا الگويي فرا راه محققان باشد. چكيده در حقيقت بخش كامل، جامع و مستقل از اصل گزارش است پس نبايد پيش از گزارش پژوهش تهيه شود.

آسیب های چكیده نویسی

  1. تبديل چكيده به فهرست: چكيده هرگز مروري بر مباحث اثر تحقيقي و رساله نيست، بنابراين نبايد آن را با گزارش فهرست اثر اشتباه گرفت.
  2. تبديل چكيده به طرح مسئله: برخي از افراد، در چكيده به شرح و تفصيل موضوع پايان نامه، مسائل آن و ضرورت بحث از مسئله ميپردازند كه نادرست است. البته بيان اجمالي مسئله نيز از مباحث چكيده است، اما سهم آن متناسب با سهم حجم چكيده است، نه اينكه اهم مطالب چكيده بر محور بيان مسئله بنا شده باشد.
  3. ارجاع به مآخذ: پرداختن به معرفي منابع و مآخذ در چكيده نيز، نادرست است.
  4. بيان خطابي: ادبيات چكيده بايد همانند ادبيات رساله يا مقاله باشد. در واقع، استفاده از بيان شعارگونه، عبارت پردازي خطابه در شأن رساله و مقاله علمي نيست.
  1. كلید واژه

كلماتي است برآمده از متن مرتبط با موضوع اصلي مقاله كه خواننده با مطالعه آنها، به محتواي اصلي پژوهش پي مي برد. در حقيقت، كليد واژه ها، در حكم موضوعات جزئي مقاله اند كه پس از چكيده ميآيند. واژگان كليدي به خواننده كمك ميكند تا پس از خواندن چكيده و آشنايي اجمالي با روند تحقيق، بفهمد چه مفاهيم و موضوعاتي در اين مقاله مورد توجه قرار گرفته است.

كليد واژه در مقاله، نقش «نمايه»و در كتابها و پايان نامه ها، نقش فهرست را دارند. اين واژگان، نماي كلي مقاله را در ذهن تداعي ميكنند. ميانگين واژه هاي كليدي يك مقاله، پنج تا هفت، كلمه است (سرمد، ۱۳۷۱، ص ۳۲۱ )انتخاب درست كليد واژه ها به نمايه سازي استاندارد مقاله در پايگاههاي  الكترونيكي علمي – پژوهشي كمك ميكند و دسترسي مخاطبان را به مقاله تسهيل مينمايد. كليد واژه هاي اصلي بايد با عنوان و مسأله تحقيق و در حد امكان با سرفصل ها تناسب داشته باشد.

  1. مقدمه

يكي از بخش هاي مهم مقاله علمي و روزني براي ورود خواننده به دنياي درون مقاله و در حكم نقشه راه است. وظايف اصلي مقدمه، روشن ساختن موضوع، مشخص نمودن هدف و به دست دادن طرح و نقشه ارايه مطالب است.در مقدمة مقاله، مسئله تحقيق و ضرورت انجام آن و اهداف آن از نظر بنيادي و كاربردي به صورت مختصر بيان ميشود و از ذكر جزئيات پرهيز ميشود. معمولا داوران و ارزيابان براي شناخت قوت علمي مقاله، تنها به مقدمه و نتيجة آن نظر ميكنند، بنابراين بايد آن را دقيق و مناسب متن مقاله بنويسيم.  هدف اصلي يك مقدمه حرفه اي، پاسخ به پرسشهايي چون: اين تحقيق چه اهميتي دارد؟ چه كساني از آن بهره مند ميشوند؟ چه نيازي به حل اين مسأله داريم؟ و چه انگيزهاي باعث شد تا اين مقاله نوشته شود؟ در واقع يك مقدمه خوب شامل توضيح درباره پيشينه تحقيق، ضروت ها، روش، ساختار، مباحث و منطق حاكم بر فصول است و اينكه چرا اين تحقيق ادامه منطقي گزارش هاي پيشين است. مقدمه نبايد مفصل و طولانی  باشد بهتر است حداكثر دو صفحه يا يك ششم كل مقاله باشد. سير نگارش مقدمه هم از مطالب عام به خاص است. از جنبه هاي كلي شروع ميشود و رفته رفته به بخشهاي تخصصي تر مي پردازد.

محقق بايد پرسش هاي پژوهش خود را به صورت استفهامي بيان كرده و به تعريف متغيرهاي تحقيق به صورت عملياتي بپردازد(هومن، ۱۳۷۸، ص.۸۷)

  1. متن اصلی و بدنه مقاله

قسمت اصلي مقاله است كه در آن به سئوالات تحقيق به طور تفصيلي پاسخ ميدهد. پس تا زماني كه محقق مسأله خود را حل نكرده و يا به آن نزديك نشده، نبايد اقدام به نگارش كند. عبارات بدنه بايد مستند به منابع معتبر و مستدل به برهان باشد و از آوردن عباراتي كه در درستي آنها شك دارد، پرهيز نمايد. تعيين محورهاي داخلي در بدنه مقاله، ارتباط و انسجام منطقي در بين قسمتهاي مختلف را تقويت مينمايد. در تعيين عناوين داخلي مقاله ميتوان از سئوالات  فرعي كمك گرفت و هر كدام از عناوين داخلي ميتوانند پاسخ به يك سئوال فرعي باشند. در صورت نياز مي توان عنوان هاي داخلي را به موضوعات عناوين جزئي تر تبديل كرد و به سئوالات ريزتر و ساده تر كه پاسخ آنها، تنها به چند پاراگراف نياز دارد، رسيد. حجم مقاله نيز به نوع مجله و سفارش دهندة آن بستگي دارد؛ امّا بهترين مقاله، نوشتاري است كه با كمترين كلمات، بيشترين محتواي علمي را توليد و به حل مسأله اي بي انجامد. جمله  هاي ساده، گويا و صحيح از ضروريات يك متن علمي است. اگر جملاتی  از متن مقاله به لحاظ دستوري يا علمي استوار نباشد تأثير ناخوشايندي به مخاطب و اعتماد او گذارده و كل مقاله را زير سوال ميبرد. پس تنها مهارت در جمله سازي و عبارت پردازي براي توليد يك مقاله علمي كافي نيست بلكه بايد چينش صحيح جملات و تركيب درست آنها را آموخت و گام نخست در اين ميسر، نگارش پاراگرفهاي استاندارد است.

 پاراگراف، بخش كوتاهي از يك متن است كه درباره يك موضوع جزئي سخن ميگويد هر پاراگراف با يك جمله اصلي شروع ميشود و همان جمله بايد حاوي ايده ي اصلي پاراگراف باشد. در ادامه جملات توضيحي خواهند آمد كه هر كدام ادامه منطقي جمله قبل است. همچنين هر پاراگراف بايد از استقلال نسبي برخوردار و مانند يك يادداشت كوچك باشد. شمار كلمات هر پاراگراف، زير ۱۵۰ كلمه است. هر بند (پاراگراف) نبايد طولانی باشد و به مطلبي مهم بيفزايد. در ابتداي هر بند از حروف «واو» يا «كه» حروف ربطند و نشان ميدهد، بند مستقلي نيست استفاده نميشود. افزون بر استدلال و تأملات محقق،لازم است هر مقاله اي با مجموعه اي از آثار مرتبط با موضوع خود، در ارتباط باشد از اين رو سعي ميشود با نقل قول مستقيم يا غير مستقيم (بازنويسي، تلخيص) اين ارتباط علمي برقرار شده و از منابع معتبر دست اول استفاده شود. البته ارجاعات محقق نبايد به قدري زياد باشد كه تحليل نگارنده را كم رنگ نمايد. ناگفته نماند كه اشاره به نظريات رقيب در حل مسأله، نقد مستند و مستدل آنها با بيان نظريه برگزيده و دفاع از آن، عمده ترين مباحث بدنه يك مقاله است. بنابراين بايد از هرگونه بحث مفصل در تحليل پيش فرضها، مباني و مباحث مقدماتي پرهيز شود و در صورت نياز به يك مطلب فرعي، آن را در پاورقي ذكر كرد. توجه داشته باشيم كه در ارزيابي مقالات، معمولاً به اعتبار علمي منابع و كفايت ادله و صحت نتايج آن معطوف ميشوند.

  1. نتیجه

در اين قسمت توصيف كلامی  مختصر و مفيدي از آنچه به دست آمده، ارايه ميشود. در حقيقت بايد مشخص شود كه مقاله به روشن شدن مسئله چه كمكي كرده است. بنابراين دستاوردها و حاصل پژوهش، بدون بيان ادله و شواهد در بخش پاياني بيان مي شود. نتيجه برخلاف چكيده متضمن تعريف و بيان مسأله، ضرورت تحقيق، ذكر ادله و ديدگاههاي رقيب نيست. نتيجه نشان ميدهد كه مقاله حاضر چه نوآوري هايي داشته و چه مشكلي را حل نموده است. بر حسب اهميت آنها، روش متداول بيان نتايج، آن است كه ابتدا مهمترين و سپس يافته هاي كم اهميت تر ارائه ميشود (هومن: ۱۳۷۸، ص . ۱۱ )توجه داشته باشيم كه مقاله:گزارش مستند و مستدل از تحقيق است اما نتيجه مقاله، گزارش نتايج تحقيق بدون ذكر استدلال، استناد و ارجاع است. نتيجه مقاله در حقيقت، پاسخ به سئوالاتی است كه از ابتدا طرح شده و اين نتايج، يافته هاي مستدل و مستند و در متن مقاله است بنابراين از هرگونه عبارت پردازي و ادعاي به اثبات نرسيده، بايد شديداً خودداري نمود. نتايج معمولا مبتني بر ترتيب منطقي پرسش ها يا فرضيه ها و نيز وابسته به تأييد يا تأييد نشدن فرضيه هاست و ترتيب بيان نتايج نيز بر حسب ترتيب تنظيم سوالها و فرضيه هاي آنها است. (سيف، ۱۳۷۵، ص . ۳۱)

تبصره: چنانچه مقاله پيوست يا ضمايمي داشته باشد، قبل از استنادات قرار ميگيرد.

  1. پيشنهادات

  محقق درپايان تحقيق مي تواند پيشنهادات جديدي را به ساير پژوهشگران درخصوص زواياي ناكاويده موضوع ارائه نمايد و با تعيين زواياي مختلف مواردي را كه خود به تحقيق نشسته يادآور شود و زواياي باقي مانده را به درستي تبيين واز ديگران بخواهد كه پاسخ گوي اين نيازها باشند و اظهار اميدواري كند كه اين معضلات در پرتو اهتمام آنان به انجام برسد.

  1. استنادات

اعتبار علمي مقاله به مستند و مستدل بودن آن است. ارائه فهرست كاملي از مراجع مقاله با رعايت اصل امانتداري و اخلاق پژوهشي مورد انتظار است. البته سبك هاي استنادات در كتاب ها و مقالات متنوع است. معمولاٌ در راهنماي نويسندگان مجله يا جشنواره علمي در چگونگي ارجاعات پيروي ميشود. اما ارجاع در پايان مقاله، ارجاع در پاورقي و ارجاع در متن، سه شيوه ي عمده استناد است كه شيوه اخير به علت سهولت، سرعت، ايجاد تمركز ذهني براي خواننده و رواج جهاني آن، بر دو شيوه قبلي برتري دارد و آن ارجاع درون متني است كه نام صاحب اثر، تاريخ انتشار و شماره جلد و صفحه را ميآورند. مانند(مطهري، ۱۳۸۲، ج ۳، ص ۱۵۱) امّا نام اثر نمي آيد. درباره مشخصات كتاب شناختي منابع تحقيق (كتاب نامه) كه در پايان مقاله ميآيد، هماهنگ ترين روش، همسويي با روش ارجاع نويسي در بدنه ي اصلي مقاله است كه در پي مي آيد. البته نبايد در ارجاعات و نقل قولها افراط كرد در آن صورت مقاله به مجموعه يادداشت ها و تحليل هاي ديگران تبديل شده و از ارزش علمي آن كاسته ميشود. ارجاعات در دو بخش پاورقي و منابع به شكل زير صورت ميگيرد:

الف) زیرنویس (پاورقی) توصیفی

توضيحات اضافي يا اصطلاحی كه نمي توان براي حفظ انسجام متن، آن را درون متن آورد، مي توان زير صفحه با مشخص كردن شماره بيايد. توضيحات بايد حتي الامكان خلاصه باشد. ترجمه آيات و روايات در متن فارسي بيايد و در صورت نياز ميتوان متن عربي را در پاورقي آورد. كلمه هاي بيگانه در داخل متن حتماً بايد به فارسي نوشته شود و صورت خارجي آنها در پاورقي بيايد اينها در مورد اصطلاحات تخصصي يا نام اشخاص است در موارد ضروري كه بايد نام خارجي در متن بيايد بايد در كنار صورت فارسي داخل پرانتز نوشته شود (غلامحسین زاده، ۱۳۷۲، ص ۱۷)توجه كنيم

درهر متن يكبار معادل انگليسي آوردن آن واژه كفايت ميكند.

ب)  ارجاع در منابع

محقق بايد در پايان مقاله، فهرستي از منابع و مآخذي كه در متن به آنها استناد كرده است را به ترتيب حروف الفباي نام خانوادگي بياورد. تنها منابعي ميآيد كه در متن از آنها استفاده شده است. در ذكر منبع حداقل پنج دسته اطلاعات، ضروري به نظر ميرسد: -۱ نام خانوادگي و نام مؤلف يا مؤلفان -۲ تاريخ انتشار اثر -۳ عنوان اثر -۴ نام شهر -۵ نام ناشر(البته اگر كتاب تجديد چاپ شده باشد، شماره چاپ آن هم ميآيد) جداسازي اين اطالعات با نقطه و جداسازي اجزاي مختلف هر يك با ويرگول (،) است مانند:

در تك مؤلف

جوادي، آملي،عبدالله (۱۳۷۲) هدايت در قرآن )چاپ سوم.( تهران: مركز نشر فرهنگي رجاء.

–       در ارجاع منابع از دو مؤلف یا بیشتر به شكل زیر می آید:

سرمد، زهره؛ بازرگان، عباس؛ حجازي، زهره. (۱۳۷۱) روشهاي تحقيق در علوم رفتاري (چاپ سوم) تهران:نشر آگاه.

–  آثار دارای مترجم به شكل زیر میآید:

صدر الدين شيرازي، محمد . (۱۳۷۵) شواهد الربوبيه( چاپ دوم) ترجمه جواد مصلح.تهران:انتشارات سروش.

–   آثار با عنوان سازمانها و نهادها:

مركز اسناد و مدارك علمي، وزارت آموزش و پرورش (۱۳۶۲) واژه نامه فارسي – انگليسي. تهران: نشر

مؤلف

–       آثار به جای مؤلف ویراستاریا چند نفر گردآورنده یا مجموعه مقاالت به شكل زیر:

شفيع آبادي، عبدالله گردآورنده)،  (۱۳۷۱) مجموعه مقالات جنگ رواني. تهران:انتشارات سمت.

توضیحات بیشتر دربارة شیوه ارجاع منابع

در جهت امانت داري انديشه هاي ديگران و براي اطلاع رساني بيشتر خواننده براي مراجعه به متون منابع اصلي، بايد ارجاعات آورده شود. بنابراين هرگاه در متن مقاله، مطلبي از يك كتاب، مجله يا… به صورت مستقيم يا غير مستقيم نقل شود بايد پس از بيان مطلب آن را مستند ساخت. اين مستندسازي شيوه هاي مختلفي دارد.

شیوه ارجاع در متن

در استناد نام مؤلف و صاحب اثر بدون القاب: آقا، خانم، استاد، دكتر، پروفسور، حجت الاسلام، آيت الله و امثال آن آورده ميشود مگر در جايي كه لقب جزو نام مشخص شده باشد مانند خواجه نصير الدين طوسي، آخوند خراساني، امام خميني، علامه طباطبايي (دهنوي۱۳۷۱،ص ۲۷)

 اثر با يك مؤلف: پس از آوردن متن، داخل پرانتز: نام خانوادگي،تاريخ انتشار، شماره صفحه به ترتيب مي آيد و پس از آن نقطه مي گذاريم مانند (ابطحي، ۱۳۸۲، ص . ۲۷)

اثر با بيش از يك مؤلف باشد، نام خانوادگي آنان به ترتيب به همراه سال انتشار و شماره صفحه مي آيد مانند (سرمد، بازرگان، حجازي، ۱۳۷۱، ص ۵۰ )و اگر بيش از سه مؤلف بود: نام خانوادگي اولين مؤلف و به دنبال آن عبارت «و همكاران» يا «ديگران »و سپس سال انتشار و شماره صفحه ميآيد مانند (نوربخش و ديگران، ۱۳۶۶، ص ۷۵)

اثر با نام سازمانها و نهادها:

به جاي نام مؤلف، نام سازمان مي آيد مانند (فرهنگستان زبان و ادبيات فارسي، ۱۳۸۲، ص ۳۴)

دو يا چند اثر يك مؤلف:

همه آنها داخل پرانتز به ترتيب تاريخ نشر مي آيد مانند (والاس، ۱۹۸۰، ص ۱۵؛ ۱۹۸۸، ص ۲۷؛ ۱۹۹۰، ص ۵).و اگر چند اثر يك مؤلف در يك سال منتشر شده باشد آثار مختلف او با حروف الفبا از هم متمايز ميگردند مانند( احمدي،۱۳۶۵الف،ص۲۲؛۱۳۶۵ب،ص۱۶)

استناد آيات و روايات:

ابتدا نام سوره و سپس شماره آيه ذكر ميشود، مانند : (بقره، ۳۹ )در خصوص نهج البلاغه  نام كتاب و شماره خطبه يا نامه (نهج البلاغه، خطبه ۳۳) و روايات غير نهج البلاغه، نام گردآورنده روايات، تاريخ نشر، شماره جلد و صفحه مانند(مجلسی،۱۴۰۳،ج۵۶،ص۱۹۸)

ارجاع دهي مقاالات:

ابتدا نام مؤلف يا مؤلفان، سپس تاريخ انتشار، بعد عنوان مقاله، به دنبال آن نام مجله و شماره آن ذكر ميشود آنگاه شماره صفحات آن مقاله در آن مجله با حروف مخفف صص در فارسي و PP در انگليسي، مانند حداد عادل، غلامعلی (۱۳۷۵)، انسان عيني، فصلنامه حوزه و دانشگاه، ش ۹، صص .۳۵-۴۱

ارجاع پايان نامه و رساله پس از ذكر عنوان بايد ذكر شود كه آن منبع پايان نامه كارشناسي ارشد يا رساله دكتر و به صورت چاپ نشده است،

سپس نام دانشگاه به شكل زير:

ايزدپناه، عباس (۱۳۷۱) مباني معرفتي مشاء و اهل عرفان. پايان نامه كارشناسي ارشد. چاپ نشده. دانشگاه قم.

ارجاع از يك روزنامه همانند ارجاع مقاله در مجله است مانند:

(محمودي، اكبر ۱۳۷۵ ،۲۱ مهر)موانع توسعه در ايران. روزنامه كيهان. ص .۶

ارجاع فرهنگ نامه و دائرة المعارف

در ارجاع نام سرپرست و بقيه موارد مثل كتاب عمل ميشود، مانند:

بجنوردي، سيد كاظم و همكاران (۱۳۷۷)، دائرة المعارف بزرگ اسالمي (چاپ  دوم.) تهران. مركز دائرة

المعارف بزرگ اسالمي.

ارجاع كنفرانسها، سمينارها و گزارش

  • مطلبي از دايرة المعارف در شبكه وب

Seven  years  war.Pritannicaonline.vers ,812.Apr.1998.

Encyclopaedia Britannica. 02 nov 2030http://www.eb.om;181/.

ارائه گزارش از همايش و سمينارها بايد به شكل زير باشد (سلطاني، ۱۳۶۳، ص . ۱۹ )همايش بين المللي نقش دين در بهداشت و روان (۱۳۸۰) چكيده مقالات اولين همايش بين المللي نقش دين در بهداشت روان. تهران: دانشگاه علوم پزشكي ايران.

نقل از منابع الكترونيكي (اينترنت)

امروز نقل از منابع اينترنتي يكي از منابع ارجاعي است كه در ذكر آن اطالعات ضروري به ترتيب زير بيان ميشود. بارلو،جان پي .(۱۹۹۶) درخت يوشع ميلرزد. در مجله CORE (روي خط اينترنت.) ج ۸، ش ۱، ( نقل شده تاريخ۲۵ مارس ۱۱۱۶، قابل دسترسي در:

  • ارجاع يك مقاله در مجله الكترونيكي

Miles, Adrian. Singin in the Rain: Ahypertextual Reading. “Postmodern Culture 8.2(1118).12 nov 2111.

http://muse.jhu.edu/jourals/pme/voo8.8.2  miles.html

:Pub/Zines/c.Re-Zine file:ptp.e text.org pirectorg .g. 8corel.

 

  • در ارجاع يك كتاب الكترونيكي در شبكه وب

Austen, Jane. Pride and prejudice.ED.henrychurchyrd. Nov

.http://www.pemberley.com/jahein;o/pridprej.html.

 

 

آموزش انجام فصل چهارم پایان نامه

آموزش انجام فصل چهار پایان نامه

آسان مشاور يکي از معتبر ترين موسسات علمي و پژوهشي در دپارتمان هاي مختلف از قبیل فني مهندسي، علوم پايه، علوم انساني، هنر و زبان انگليسي آماده ارائه خدمات به جامعه علمي کشور مي باشد.

آسان مشاور با پشتوانه سال ها تجربه و تخصص خود، خدمات آموزشی و مشاوره ای خود را به شما محققان و پژوهشگران و دانشجويان سراسر کشور، و دانشجويان ايراني مشغول به تحصيل در خارج از کشور، ارائه خواهد نمود. ضمنا مشاوره پروژه هاي آماري ،ارائه راهنمايي و مشاوره و آموزش تلفني در زمينه کار با نرم افزارهاي تحليل آماري، آموزش تحليل آماري و تدريس خصوصي آمار به صورت برگزاری جلسات انلاین( وبینار) از خدمات ماست.

بدون شک انتخاب حجم نمونه، انتخاب پرسشنامه، انتخاب روش آماری مناسب و انتخاب نرم افزار آماری مناسب جهت تجزیه و تحلیل داده ها یکی از دغدغه های اصلی محققین در حوزه های مدیریت، روانشناسی و سایر رشته های مرتبط است. انتخاب حجم نمونه نامناسب و یا روش آماری غلط می تواند به کلی به اعتبار یک مقاله یا پایان نامه آسیب بزند و مشکلات غیر قابل حلی برای محقق بوجود آورد.شما با استفاده از خدمات آموزشی و مشاوره ای آسان مشاور میتوانید به یک پژوهش علمی با کیفیت بالا دست پیدا کنید.

در ادامه مطالب شما را تا حدودی با این بخش از پایان نامه آشنا میکنیم

تجزیه و تحلیل داده ها در پایان نامه ارشد

پژوهشگر پایان نامه داده هایی را که با استفاده از ابزارهای معتبر و پایا از جامعه آماری خود گرداوری کرده است تجزیه و تحلیل میکند و با استفاده از این تجزیه و تحلیل در نهایت به رد و قبول فرضیه های خود می پردازد. تجزیه و تحلیل در پایان نامه دارای دو مرحله می باشد:

اول: بکارگیری تکنیک و آزمون اماری و تفسیر مناسب از آنها با توجه به ماهیت داده های به دست آمده و نوع فرضیه ها

دوم : تحلیل نتیجه های حاصل از محاسبه های آماری و تفسیر نتیجه ها برای ایجاد یک برداشت نظری از آنها.

پژوهشگر پایان نامه در هنگام تدوین پایان نامه باید تجزیه و تحلیل هر یک از فرضیه های مطرح شده را جداگانه انجام داده و نتیجه های محاسبه های خود را با هم ادغام نکند و به نکته های زیر توجه داشته باشد:

  • از آوردن آمار غیر ضروری ،جدول و نمودارهای تکراری پرهیز شود.
  • داده های خام حاصل از پایان نامه، باید جمع بندی شده و در قالب یک یا چند جدول آورده شود. در صورت نیاز آمار ها در بخش پیوست ها آورده شود.
  • اگر از یک فرمول خاص برای آزمون چند فرضیه استفاده میشود، یکبار فرمول و اجزای آن توضیح داده شود و برای هر فرضیه دوباره تکرار نشود.

گاه مشاهده میشود پاره ای از پژوهشگران پایان نامه فقط مجموعه ای آمار، نمودار و داده ها را به عنوان نتیجه های پژوهش خود ارائه میکنند و به تحلیل نتیجه ها به معنای جامع و دقیق آن نمی پردازند. تحلیل جامع، تحلیلی است که پژوهشگر پایان نامه با استفاده از آگاهی و اطلاعاتی که در “پیشینه پژوهش ” به دست آورده است و نتیجه های آزمون فرضیه ها …محاسبه ها را تفسیر کند و برای هر یک از نتیجه های به دست آمده مفهوم سازی کند.

پژوهشگر پایان نامه پس از این که روش ( نوع و فرایند) پژوهش خود را مشخص کرد و با استفاده از ابزار های مناسب، داده های مورد نیاز را برای آزمون فرضیه های خود گرداوری کرد، اکنون نوبت آن است که با بهره گیری از تکنیک های آماری مناسب که با روش پژوهش و نوع متغیرهای آن سازگاری دارد داده های گردآوری شده را دسته بندی و تجزیه و تحلیل کند. با این کار او آمادگی می یابد تا فرضیه هایی را که تا این مرحله او را در پایان نامه هدایت کرده اند در بوته آزمون قرار دهد و تکلیف آنها را روشن کند تا بتواند پاسخی برای پرسش پژوهش بیابد. پیوند دادن مساله پژوهش به مجموعه ای از اطلاعات موجود، نیازمند به اندیشه ای خلاق است. آرایش و تنظیم داده ها نیز به خلاقیت نیاز دارد زیرا انتخاب داده های خاص، کد گذاری آنها، استخراج الگوهایی از میان کد ها همگی بدون نوآوری ممکن نیست لذا نقد و بررسی تحلیل داده های موجود، دارای اهمیت زیادی است و همچنین باید بتوان کیفیت داده ها را ارزیابی کرد.

چنین کاری زمینه ساز تعمیم دستاوردهای پایان نامه به جامعه اصلی و همچنین نظریه پردازی خواهد بود. در غیر این حالت، مفهوم “تحلیل” به “محاسبه اعداد” محدود می شود.

فرآیند تجزیه و تحلیل داده ها در پایان نامه ارشد

تجزیه و تحلیل داده ها در پایان نامه ارشد، فرایندی چند مرحله ای است که در آن داده هایی که با بکارگیری شیوه ها و ابزارهای گرداوری در نمونه ( جامعه ) آماری فراهم آمده اند خلاصه، کدبندی و دسته بندی و در نهایت پردازش میشوند. با این کار امکان انواع تحلیل ها و برقراری ارتباط ها بین داده ها برای آزمون فرضیه ها فراهم می آید. در این فرایند داده ها هم از لحاظ نظری و هم از جنبه تجربی پالایش می شوند و با تکنیک های گوناگون آماری، از آنها اطلاعات استنتاج و تعمیم داده می شوند.

در انواع شیوه های آماده سازی داده ها، برای تجزیه و تحلیل مرحله های مشترکی وجود دارد که به آنها اشاره میشود:

الف: آماده کردن داده ها

ب: خلاصه سازی داده ها

ج: نمایش داده ها

توصیه هایی برای تجزیه و تحلیل داده ها در پایان نامه ارشد

توصیه های کلی برای تجزیه و تحلیل داده ها در پایان نامه ارشد عبارتند از :

الف- دسته بندی باید بر پایه هدف و مساله پژوهش مشخص شود.

ب – دسته بندی باید منظم باشد.

ج – دسته بندی ها باید مستقل از یکدیگر باشند.

د – هر دسته بندی بر مبنای یک معیار ویژه انجام شود.

انواع تجزیه و تحلیل داده ها در پایان نامه

پژوهشگر پایان نامه برای پاسخگویی به مساله و تصمیم گیری درباره رد یا تایید فرضیه ای که تدوین کرده است از روش های گوناگون تجزیه و تحلیل می تواند استفاده کند که استفاده از هر یک، شرط هایی دارد که پژوهشگر  پایان نامه باید به آنها در پژوهش خود توجه کند. سه گونه تجزیه و تحلیل عبارتند از:

۱ – تجزیه و تحلیل توصیفی

۲ – تجزیه و تحلیل مقایسه ای

۳ – تجزیه و تحلیل علّی

تحلیل های آماری و کاربرد آن ها در پایان نامه

کاربرد فن های آماری در پایان نامه با توجه به ماهیت پرسش هایی که پژوهش ها برای بدست آوردن جواب آنها آغاز شده اند تفاوت دارد. از سویی دیگر ماهیت داده هایی که این فن های آماری باید درباره آن ها بکار رود نیز گوناگون هستند. هر تکنیک آماری، مناسب داده هایی است که فقط در سطح معینی اندازه گیری شده است و پژوهشگر پایان نامه پیش از آن تصمیم بگیرد که داده های خود را چگونه تحلیل کند باید بتواند که معین کند که این داده ها از چه نوعی هستند.

انواع تحلیل های آماری در پایان نامه

تحلیل های آماری در پایان نامه بر دو گونه زیرند:

الف ) تحلیل توصیفی

تحلیل های توصیفی، ویژه پایان نامه های توصیفی است. در این نوع تحقیق پژوهشگر پایان نامه نتیجه های حاصل را به گروه مورد بررسی تعمیم میدهد و هیچگونه نتیجه گیری خارج از گروه مزبور به عمل نمی آورد، بنابراین، پژوهشگر پایان نامه باید داده های مربوط را بررسی کند و به توصیف آنها بپردازد.

ب ) تحلیل استنباطی

همواره پژوهشگر پایان نامه در تحلیل استنباطی با نمونه گیری و انتخاب یک گروه کوچک از یک گروه بزرگتر اصلی سر و کار دارد. پژوهشگر پایان نامه با داده ها و اطلاعات حاصل از نمونه به برآورد و پیشگویی ویژگی های جامعه مورد پژوهش می پردازد. هدف از تحلیل استنباطی تعمیم نتیجه های حاصل از مشاهده های پژوهشگر در نمونه انتخابی خود به جامعه اصلی می باشد.

انواع فرضیه در پایان نامه ارشد

فرضیه پژوهشی

هر فرضیه پژوهشی، حدسی زیرکانه و جوابی احتمالی به پرسش و مساله تحقیق است که پژوهشگر پایان نامه با بررسی پیشینه علمی و عملی موضوع و مساله تحقیق و با تکیه بر تجربه خود آنها را ارائه میکند. فرضیه پژوهشی حالت یک جمله دارد و قابل آزمون نیست و باید تبدیل به فرضیه های آماری شود.

فرضیه های آماری

فرضیه های آماری از فرضیه های پژوهشی به وجود می آیند و از متغیرهای آن مایه میگیرند، اما هرگز با آنها یکی نیستند. فرضیه های آماری گزاره هایی هستند که با استفاده از نماد های آماری و به صورت پارامتر نوشته می شوند و نقش آنها هدایت پژوهشگر پایان نامه در انتخاب آزمون آماری است.

هدف از تبدیل فرضیه پژوهشی به فرضیه های آماری، ایجاد امکان برای آزمون فرضیه است. به طور کلی هدف ازمون فرضیه های آماری تعیین این موضوع است که با توجه به داده های بدست آمده از نمونه، روشن شود که : آیا حدسی که درباره ویژگی هایی از جامعه در ابتدای تحقیق زده شد قابل تایید است یا خیر.این حدس بنا به هدف پژوهش ادعایی درباره مقدار یک پارامتر جامعه بوده که در قالب فرضیه بیان شده است.

هر فرضیه پژوهشی به دو فرضیه آماری تقسیم می شود:

الف : فرضیه صفر ( پوچ)

فرضیه صفر بر مبنای ریاضی برهان خلف است. بر طبق این فرضیه وجود اختلاف بین پارامتر مجهول جامعه اصلی و کمیت داده شده نفی می شود، لذا آن را فرضیه صفر می نامند. چنین فرضیه هایی بیانگر عدم تفاوت بوده و رابطه ی دقیق را بین دو متغیر بیان میکنند، یعنی همبستگی جامعه ی آماری بین دو متغیر صفر است یا تفاوت میانگین دو گروه در جامعه ی آماری برابر صفراست. فرضیه صفر نبود هیچ تفاوت بین دو گروه را بیان می کند، لذا اگر ما فرضیه صفر را رد کنیم آن وقت تمام فرضیه های مخالف آن را میتوان تاکید کرد.

ب: فرضیه خلاف( مخالف / جایگزین)

فرضیه خلاف مانند فرضیه صفر به صورت پارامتر صورت بندی می شود. فرضیه های پژوهشی راهنمای پژوهشگر پایان نامه در تدوین فرضیه خلاف هستند، به این معنی که فرضیه خلاف بیان کننده انتظار پژوهشگر پایان نامه درباره نتیجه های پژوهش است. معمولا این انتظار، بر اساس مدارک آزمایشی یا تجربه کاری پژوهشگر پایان نامه کسب شده است. فرضیه صفر و خلاف نباید سازگار بوده و با هم تداخل داشته باشند.

مراحل آزمون آماری

برای این که به تصمیم درباره تایید یک فرضیه با مجموعه ای از داده ها برسیم باید روشی عینی برای قبول یا رد یک فرضیه داشت. این روش بایستی مبتنی بر اطلاعات به دست آمده از پژوهش و با قبول این ریسک باشد که ممکن است تصمیم ما درباره ی فرضیه وضع شده نادرست باشد. معمولا آزمون آماری فعالیت گام به گام زیر را شامل می شود:

  • فرضیه ی پوچ خود را اعلام کنید.
  • یک آزمون آماری برای آزمودن فرضیه ی صفر خود انتخاب کنید. از میان آزمون های آماری گوناگونی که احتمال دارد برای فرضیه ی شما کاربرد داشته باشند آزمونی را انتخاب کنید که بیشترین تناسب را با شرایط پایان نامه داشته باشد و نیاز های اندازه گیری آن با اندازه ها و مقیاس های بکار رفته در پایان نامه شما تطبیق کند.
  • یک سطح معنی دار و یک حجم نمونه برای پژوهش خود مشخص کنید.
  • نوع توزیع نمونه گیری آزمون آماری را با فرضیه پوچ خود معین کنید.
  • بر اساس بند های ۲ و ۳و ۴ بالا ناحیه رد کردن فرضیه پوچ را معین کنید.
  • مقدار آزمون آماری را با استفاده از داده های نمونه خود محاسبه کنید.

اگر مقدار به دست آمده در فاصله ی رد کردن معین شده ی شما است و تصمیم دارید که فرضیه ی پوچ را رد کنید اگر مقدار به دست آمده در خارج از فاصله ی رد کردن است تصمیم باید این باشد که فرضیه ی صفر در آن درجه ی معنی دار بودن که شما انتخاب کرده اید قابل رد شدن نیست.

تجزیه و تحلیل داده های آماری نیازمند تسلط کافی به موضوعات پژوهشی، روش تحقیق و همچنین تسلط به آزمون های آماری متناسب با فرضیات پژوهش دارد. آسان مشاور با بیش از ۵ سال سابقه در تجزیه و تحلیل داده های آماری، آماده ارائه خدمات مشاوره ای و تخصصی لازم می باشد.

برای دریافت مشاوره آماری و راهنمایی آنلاین در این زمینه می توانید از طریق فرم ثبت سفارش یا از طریق تلگرام با ما در تماس باشید.

 

آموزش نگارش فصل سوم پایان نامه

آموزش انجام فصل سوم پایان نامه

آسان مشاور یکی از معتبرترین مراکز تخصصی آموزش و مشاوره پژوهشی می باشد که با ارائه خدمات الکترونیکی از طریق مشاوره و آموزش انلاین توسط عده ای از متخصصین و اساتید با تجربه دایر شده است. ما با گرد اوری مجموعه ای از بهترین فارغ التحصیلان دکتری در تمام زمینه های تخصصی در مقاطع ارشد و دکتری بستری را برای ارائه خدمات مطمئن، سریع و با کیفیت در هر  جای ایران که باشید فراهم نموده ایم.

همچنین یکی از مهمترین راه های رساندن اطلاعات و یافته های پژوهشی به جامعه علمی نگارش مقالات علمی است. با توجه به افزایش نیاز جهت نگارش مقالات به صورت استاندارد و بالا بردن سطح دانش و آگاهی محققان از فن نگارش مقالات و انتخاب ژورنال متناسب با مقالات نگاشته شده،  موسسه آسان مشاور در تلاش بوده است تا با جلب همکاری متخصصین و اساتید داخل و خارج کشور که در ژورنالهای معتبر، مقالات ارزشمندی را به چاپ رسانده اند از تجارب گرانبهای این عزیزان بهره برده و خدمات با ارزشی را به علاقه مندان ارائه دهد. متخصصین این مجموعه قادرند به شما در زمینه ی مشاوره  نگارش و تصحیح مقالات، انتخاب ژورنال مناسب، ارسال مقاله برای ژورنال مناسب، پاسخ به نظرات و سوالات داورهای ژورنال و همچنین دریافت نامه اکسپت و چاپ مقالات یاری رسانند.

 در این مطلب فصل مربوط به روش تحقیق (فصل سوم پایان نامه) که یکی از فصول کلیدی پایان نامه است و در بعضی رشته ها ، بیشترین حجم پایان نامه را به خود اختصاص می دهد را برای شما شرح می دهیم.

روش شناسی تحقیق در پایان نامه ارشد

به کار گیری روش علمی در تحقیق، تنها راه دستیابی به دستاوردهای قابل قبول و علمی است. لذا برای انجام یک پایان نامه معتبر به روش شناسی نیاز است. روش شناسی ، پایان نامه را منظم ، منطقی و اصولی کرده و جستجوی علمی را نیز راهبردی میکند.

اجزای روش شناسی پایان نامه ارشد:

در ساختار یک پایان نامه روش شناسی تحقیق را میتوان شامل مجموعه ای از اجزای زیر دانست :

  • معرفی جامعه، سازمان، گروه و افرادی که پایان نامه درباره ی آن یا در آن صورت گرفته است.
  • نوع تحقیق بکار گرفته شده
  • فرایند ( گام ها و مرحله های) اجرایی پایان نامه
  • فن ها و ابزار های گرداوری داده ها
  • طرح نمونه گیری ( شیوه نمونه گیری و حجم آن)
  • آزمون های آماری و شیوه ها و ابزار های تجزیه و تحلیل داده ها

این مراحل در شکل زیر قابل مشاهده است

جامعه آماری در پایان نامه ارشد    

جامعه آماری پایان نامه عبارت است  از مجموعه ای از افراد یا اشیا که دارای ویژگی های همگون و قابل اندازه گیری می باشند. نمونه پایان نامه از این چنین جامعه ای اخذ می گردد و نتیجه پایان نامه به آن جامعه تعمیم داده می شود.

معمولا هر پایان نامه در حوزه مدیریت و سازمان، نمونه ای از یک پژوهش کاربردی است. در هر پایان نامه سعی شده است تا به یک مساله و پرسش واقعی که در عمل وجود دارد، طی یک فرایند پژوهش پاسخ داده شود. آگاهی از سازمانی که در آن پایان نامه انجام گرفته است میتواند بر درک بهتر فرآیند و دستاوردهای پژوهش تاثیر داشته باشد، لذا پژوهشگر پایان نامه باید سازمانی که در ان بررسی های خود را انجام داده است به طور مختصر به خوانندگان و ارزیابان پایان نامه معرفی کند.

برای این کار بهتر است:

الف) در صورت امکان تصویری از چارت سازمانی آورده شود.

ب) برای بیان مطالب از جدول ها و تصویر ها … بهره گرفته شود.

ج) آمار ها و اطلاعات جدید ارائه شود.

د) اطلاعات سازمانی مرتبط با مساله نشان داده شود.

ه) وضعیت محصول ( کالاها / خدمات) معرفی شود.

میدان ، محل و عرصه

باید بین سه اصطلاح میدان ، محل و عرصه تفاوت گذاشت.

” میدان ”  اشاره به قلمرویی است که پایان نامه در ان انجام می شود، برای مثال : میدان پژوهش، تمامی اداره هایی است که از خبرنامه شرکت استفاده میکنند یا سازمانی که کارکنانش درباره موضوعی خاص اظهار نظر میکنند.

” محل ” به مکانی فیزیکی ، محلی و معین اشاره میکند، مانند یک سازمان خاص.

” عرصه ” عبارتست از : صحنه کنش اجتماعی افراد. برای مثال : در یک سازمان ، می تواند عرصه آبدارخانه باشد که کارکنان در ان جمع میشوند و شایعه های سازمانی را تبادل  می کنند.

تحقیق و پژوهش در پایان نامه ارشد

هر پایان نامه ، تلاشی سیستماتیک و روشمند برای دستیابی به پاسخ یک پرسش یا راه حلی برای یک مساله است. با توجه به اینکه ، پرسش ها و مساله ها ماهیت گوناگونی دارند لذا میتوان برپایه چگونگی انها پژوهش ها را طبقه بندی کرد

روش های تحقیق در پایان نامه بر اساس معیار های گوناگون قابل طبقه بندی شدن هستند. بر اساس ماهیت و ویژگی های کلی که انواع تحقیق دارند میتوان انها را به سه دسته کلی تقسیم کرد:

۱ –  کمی

۲- کیفی

۳- ترکیبی ( کیفی + کمی)

پژوهش های کمی و انواع آن در پایان نامه ارشد

پژوهش های کمی از داده های عددی استفاده میکنند و انواعی دارند:

الف) پژوهش ارزیابانه

ب) پژوهش اقدام پژوهی

ج) پژوهش مقطعی

د) پژوهش تحلیل محتوایی

ه ) پژوهش همبستگی

پژوهش های کیفی و انواع ان در پایان نامه ارشد

پژوهش های کیفی به پژوهش هایی گفته میشود که یافته های ان از طریق داده های ریاضی و آماری حاصل نشده باشد و با معانی ، تعریف ها، نمادها و توصیف ها سرو کار دارد. پژوهش کیفی انواع مختلفی دارد:

الف ) پژوهش تاریخی

ب) تحلیل گفتگو

ج ) تحلیل گفتمان

د) تحلیل ژانر

ه) پژوهش های روایتی

ز) پژوهش های قوم شناسی

ی) پژوهش پدیدار شناسی

پژوهش های ترکیبی در پایان نامه ارشد

پژوهش ترکیبی ، مجموعه اقداماتی برای جمع اوری تحلیل و ترکیب اطلاعات کمی و کیفی در یک واحد مطالعه به منظور شناخت مساله تحقیق است. این تحقیقات با بکارگیری روش ها و ابزار های تحقیق کمی و کیفی میتواند تصویری پیچیده تر از یک پدیده ارائه دهد. به بیان دیگر از این طریق ما قادر هستیم با جمع اوری و ترکیب انواع متفاوت اطلاعات درباره یک پدیده معین پژوهش خود را غنا ببخشیم.

روش تحقیق در پایان نامه ارشد

یکی از دلایل کاربرد اندک دستاوردهای پایان نامه ها در عمل ، خطاهایی است که دانشجویان درباره مفهوم روش تحقیق و مرزبندی ان با دیگر اصلاح ها به ان دچار می شوند. این خطاها را میتوان به شرح زیر دسته بندی کرد.

۱ – مترادف دانستن مفهوم روش تحقیق و روش شناسی تحقیق

۲ – یکسان پنداشتن روش تحقیق با نوع تحقیق

۳ – برداشت نارسا درباره مفهوم عملی کلمه روش

۴ – کاربرد نابجای روش

فرایند تحقیق هم معنای روش

روش به معنای رفتن در راه است. چنین معنایی ضروری میسازد برای رسیدن به مقصد که همانا یافتن پاسخ یا راه حل برای پرسش و مساله است گام هایی برداشت . این گام ها باید استوار منطقی و نظام مند یکی پس از دیگری به سوی هدف برداشته شوند.

روش علمی پایان نامه چیست؟

اساس هر علمی روش شناخت ان است. اعتبار و ارزش دستاوردهای یک پایان نامه وابسته به روش پژوهشی می باشد که در ان به  کار گرفته است.

روش تحقیق علمی فرایند جستجوی منظم برای مشخص کردن یک موقعیت نامعین است.

ویژگی های کلی فرایند علمی در پایان نامه ارشد

روش های علمی ویژگی های کلی دارند که انها را معرفی میکنیم:

۱ – نظام بندی

۲ – عقلایی بودن

۳ – روح علمی

۴ – واقعیت گرایی

گام ها و مرحله های روش تحقیق پیمایشی

۱ – شناسایی، تعریف ئ تدوین مساله

۲ – یافتن پیشینه نظری – عملی موضوع و کندکاو  نقادانه در ان

۳ – انتخاب و تدوین چارچوب نظری از میان پیشینه گرداوری شده

۴ – فرضیه سازی

۵ – ساختن مدل تحلیلی

۶ – بکارگیری ابزار گرداوری داده ها

۷ – عملیات گرداوری داده ها در جامعه اماری

۸ – تجزیه و تحلیل اطلاعات

۹ – پیشنهاد ها و نتیجه گیری ها

فن ها و ابزارهای گردآوری داده ها در پایان نامه ارشد

فرضیه ها، گمان ها، حدس ها، راه حل ها و پاسخ های احتمالی و موقتی هستند که بر اساس چارچوب و مبانی نظری برای مساله پایان نامه  مطرح می شوند .لذا پژوهشگر پایان نامه باید با ابزارهایی ویژه ، داده های لازم را از جامعه ( نمونه) آماری گردآوری نماید و با تحلیل پردازش و تبدیل آنها به اطلاعات به آزمون فرضیه ها بپردازد و مشخص سازد که کدام فرضیه تایید یا رد می شود.

پژوهشگر پایان نامه برای گردآوری داده ها به ابزارهای گوناگونی نیاز دارد که نوع این ابزارها تابع عوامل گوناگونی مانند نوع و فرآیند (روش) پایان نامه است. هر یک از ابزارهای گوناگون گردآوری داده مزیت ها و عیب هایی دارند که در هنگام بکارگیری باید به تاثیر آنها در هدف پژوهش توجه کرد و با رعایت نکته های لازم امکان افزایش اعتبار پایان نامه را فراهم آورد.

داده هایی که در پایان نامه بکار برده می شوند ممکن است “اولیه” یا  “ثانویه” باشند .داده های اولیه را پژوهشگر پایان نامه به صورت دست اول و بیشتر با مشاهده، پرسشنامه و مصاحبه به دست می آورد و داده های ثانوی از منابع دیگر و به شیوه های گوناگون به دست می آیند. این داده ها پیش از آنکه پژوهشگر پایان نامه را آغاز کند توسط دیگران تولید شده و موجودند. مانند: گزارش های بانک مرکزی ، مرکز آمار ایران.

انواع ابزارها و شیوه های گرداوری داده ها در پایان نامه ارشد

معمولا چهار ابزار و شیوه کلی برای جمع آوری داده ها در پایان نامه وجود دارند. هر یک از این ابزارها، انواعی دارند که کاربردهای ویژه ای برای تحقیقات خاص دارند. این بازار ها عبارتند از :

  • متن (سند) کاوی ( بررسی مدارک و اسناد)

داده هایی که در پایان نامه بکار برده میشوند ممکن است اولیه و یا ثانویه باشند. داده های اولیه را محقق به گونه دست اول و بیشتر از طریق مشاهده ، پرسشنامه . مصاحبه به دست می آورد. داده های ثانویه از منابع دیگر و به شیوه های گوناگون به دست می آیند. این داده ها پیش از آنکه پژوهشگر پایان نامه را آغاز کند ایجاد شده و موجودند.

  • مشاهده

یک مشاهده علمی فرایند شناسایی ، نامگذاری، مقایسه، توصیف و ثبت علمی تغییرات ظاهری متغیرهای مرتبط با مساله است.

  • مصاحبه

شیوه ای شفاهی است که در ان پژوهشگر پایان نامه با افراد جامعه و نمونه آماری تماس مستقیم برقرار میکند و از طریق مطرح کردن مجموعه ای پرسشهای از قبل تنظیم شده یا تنظیم نشده به ارزیابی برداشت ها ، نگرش ها و علایق آنها میپردازند.

  • پرسشنامه

پرسشنامه یکی از متداول ترین ابزارها در جمع آوری اطلاعات است. پرسش نامه مجموعه ای از پرسش های هدف مدار است که درباره مساله تحقیق  پایان نامه مطرح می شود. پرسشنامه یا به صورت بسته یا باز  و تشریحی مطرح می شود یا ترکیبی از این دو شیوه انتخاب می شود که با بهره گیری از مقیاس های گوناگون دیدگاه فرد پاسخگو را سنجش کند.

طرح نمونه گیری در پایان نامه ارشد

هر پژوهشگر پایان نامه با این پرسش رو به رو است که:

آیا باید داده های کل جامعه آماری را استخراج کرد یا نمونه ای از ان را بطور عملی و تصادفی برگزیند و سپس داده های مربوط به این نمونه را استخراج کرد و در نهایت نتیجه های بدست آمده را به کل جامعه آماری تعمیم داد ؟پاسخ به این سوال وابسته به پاسخ پرسش های زیر است:

۱ – کلیت داشته باشند تا بتوان آنها را در همه ی مورد هایی که موضوع پایان نامه در آنها معنا پیدا میکند بکار برد.

۲  – آیا نمونه برداری موجب آسانی و سرعت کار پایان نامه ، صرفه جویی در وقت، هزینه و منابع انسانی پژوهش می شود؟

۳ – آیا ممکن است آزمایش یا مشاهده موجب ضایع شدن کل ان چیز یا محصول شود، که به نمونه نیاز باشد؟

 ۴ – آیا در جامعه آماری بین متغیرها ،  رابطه های ضعیف مشاهده میشود و باید نمونه گیری کرد؟

جامعه آماری در پایان نامه ارشد

مجموعه ویژگی ها افراد و واحدهایی که حداقل یک صفت مشترک داشته باشند یک جامعه آماری را مشخص میسازند و معمولا آنها را با N  نمایش می دهند.

نمونه آماری در پایان نامه ارشد

نمونه ، مجموعه ای از نشانه ها است که از یک قسمت، گروه یا جامعه ای بزرگتر انتخاب می شود. این انتخاب به گونه ای است که این مجموعه نشانه ، ویژگی های ان قسمت ، گروه  یا جامعه بزرگتر را دارا باشد و معمولا ان را با  n نشان می دهند.

نمونه گیری در پایان نامه های کمی و کیفی

نمونه گیری در پژوهش های کیفی با کمی تفاوت دارد. معمولا در پژوهش های کیفی نمونه گیری نظری انجام میگیرد و در سه مرحله زیر تحقیق نمونه گیری مطرح می شود:

  • در هنگام گرداوری
  • تفسیر( نمونه گیری اطلاعات)
  • موقع ارایه یافته ها

فرایند نمونه گیری در پایان نامه ارشد

نمونه گیری  فرایندی است که در ان تعدادی از واحد های یک کل ( جامعه ) به گونه ای برگزیده می شوند که شاخص جامعه بزرگتری که از ان انتخاب شده باشند. این گزینه میتواند به گونه های زیر انجام پذیرد:

  • نمونه انباشته
  • نمونه نظری
  • نمونه گیری تصادفی

 جامعه آماری و ویژگی های آن در پایان نامه ارشد

معمولا هر جامعه آماری دارای ویژگی های گوناگونی است. ولی پژوهشگر پایان نامه در جستجوی دستیابی به ویژگی های کلی ، عمومی . همه گیر ان می باشد. این ویژگی ها در واقع نماد جامعه مورد نظر می باشند و به همین دلیل جامعه مزبور را هم از روی آنها میتوان شناخت و هم تفاوت ان را نسبت به دیگر جامعه ها بر میشمرد.

به طور کلی در پایان نامه ارشد چهار نوع جامعه آماری وجود دارد:

  • جامعه ساده: یکپارچگی جامعه آماری

جامعه مورد نظر دارای ساختاری یکپارچه می باشد و افراد آن بیشتر در یک ویژگی مشترک هستند. در چنین شرایطی که ساختار جامعه یک دست و منسجم است ، روش نمونه گیری مناسب، روش نمونه گیری ساده می باشد.

  • جامعه طبقه ای : وجود لایه ها ، و طبقه های گوناگون در جامعه آماری

ساختار جامعه اصلی ، از طبقه های گوناگون میباشد بطوری که هر لایه و طبقه جدای از دیگر لایه ها و طبقه ها می باشد و تنها افراد داخل هر طبقه با توجه به یک ویژگی و صفت مشترک با هم مشابه هستند که ویژگی برجسته لای مورد نظر تلقی می شود. هر گاه ساختار جامعه از لایه ها و طبقه های گوناگونی بوجود آمده باشد مناسب ترین شیوه روش نمونه گیری لایه بندی ساده می باشد.

  • جامعه سهمیه ای : وجود لایه ها یا درصد ها در جامعه آماری

هنگامی که ساختار جامعه از لایه ها و طبقه هایی با نسبت ها به وجود آمده باشد، جامعه را جامعه لایه بندی شده نسبی می نامند. در این نوع ساختار جامعه نه تنها از لایه های گوناگونی تشکیل یافته بلکه نسبت یا درصد هر لایه نسبت به لایه های دیگر نیز مشخص می باشد.

  • جامعه آمیخته : ترکیبی بودن ویژگی ها در جامعه آماری

هنگامی که ساختار جامعه از صفات و ویژگی های متنوعی شکل گرفته باشد که نتوان صفت بارز آن را به راحتی تعیین کرد، در این حالت با ساختاری ترکیبی سر و کار داریم که از متغیر ها و صفت های گوناگونی برخوردار است و این صفات و ویژگی ها بطور گسترده و پراکنده در بین افراد جامعه تقسیم و توزیع شده است. مناسب ترین روش نمونه گیری ، روش ترکیبی یل خوشه ای است. در ساختار ترکیبی ویژگی های دسته یا خوشه مشابه بوده ولی ویژگی های افراد گوناگون می باشد.

عوامل موثر در تعیین حجم نمونه در پایان نامه ارشد

مساله تعیین اندازه نمونه یکی از مسایل جدی است که هر پژوهشگر پایان نامه در پژوهش خود با ان رو به رو میشود. آمار دانان توصیه میکنند که حجم نمونه تا حد امکان بزرگ انتخاب شود، زیرا در صورت یکسانی و شباهت میانگین و انحراف استاندارد گروه نمونه با میانگین و انحراف استاندارد جامعه بیشتر است. عواملی که در تعیین حجم  و اندازه نمونه نقش دارند عبارتند از:

الف- هدف های پژوهش

ب- روش پژوهش و روش های آماری وابسته به آن

ج- امکان مالی و زمانی پژوهشگر پایان نامه

د- حجم جامعه

ه- شیوه کنترل متغیرهای ناخواسته

و- میزان تاثیر پذیری متغیر وابسته از مستقل

ز- میزان روایی و پایایی ابزار اندازه گیری متغیر وابسته

ارزیابی یافته های پژوهش در پایان نامه ارشد

هنگامی که کار  به پایان میرسد اولین پرسشی که مطرح میشود درباره اعتبار و قابلیت اعتماد یافته ها است. لذا روایی و پایایی دو مفهوم اساسی هستند که آشنایی پژوهشگر پایان نامه با معانی و انواع آنها از ضرورت های پایان نامه است.

روایی

روایی از واژه روا به معنای جایز و درست گرفته شده و به معنای درست بودن است.

مقصود از روایی در پژوهش ان است که ابزار اندازه گیری بتواند ویژگی مورد نظر متغیر را اندازه بگیرد. اهمیت روایی به ان دلیل است که اندازه گیری های نامناسب و نا کافی میتواند هر پایان نامه علمی را بی ارزش و ناروا سازد.

انواع روایی

روایی انواعی دارد که به نمونه هایی از آنها اشاره می شود:

  • روایی محتوایی
  • روایی نمادی ( ظاهری)
  • روایی مربوط به ملاک
  • روایی همزمانی
  • روایی پیش بین
  • روایی سازه ای
  • روایی همگرا

پایایی

در زبان روزمره افراد معتبر به کسانی گفته میشود که رفتار همسان قابل اعتماد و قابل پیش بینی است، یعنی آنچه فردا یا هفته بعد انجام خواهد داد با آنچه که امروز انجام می دهند و آنچه که هفته پیش انجام داده اند همسان است. پایایی یک ابزار یعنی اینکه تا چه حد آن ابزار داده های درست و دقیقی را استخراج می کند و در طول زمان با ثبات است و نتیجه های همسان به دست می دهد. از سوی دیگر، افراد نا معتبر کسانی هستند که رفتارشان نوسان بیشتری دارد و پیش بینی آنها دشوار است.

توجه و اهتمام به امر پژوهش و تحقیق، یکی از مهمترین و اساسی ترین امور در دانشگاه ها و و مراکز تحقیقاتی محسوب می شود . اسان مشاور به عنوان یکی از مراکز فعال در حوزه اموزش و مشاوره ی پژوهشی در تلاش است تا با ایجاد پلی میان متخصصین و اساتید کارآزموده و دانشجویان گرامی، راهگشای مشکلات و سئوالات بسیاری از محققین گرامی کشور در ارتباط با چگونگی نگارش و ارائه پایان نامه های پژوهشی باشد.

امید است با یاری خداوند متعال و سعی و تلاش محققین عزیز کشورمان گامی موثر در جهت اعتلای علم و دانش میهن عزیزمان برداریم.

آموزش انجام فصل اول پایان نامه

فصل اول پایان نامه شامل چیست؟

موسسه علمی پژوهشی آسان مشاور بعد از سالها تجربه در زمینه خدمات پژوهشی در راستای گسترش فعالیت های خود در حوزه خدمات آموزشی و مشاوره ای پروپوزال و پایان نامه  در مقاطع ارشد و دکتری و در تمامی رشته های دانشگاهی  و اخذ پذیرش مقالات دانشگاهی در مجلات تخصصی خارجی اقدام به خدمات جدید نموده است. برگزاری کارگاه های اموزشی و مشاوره ای از دیگر خدمات جدید آسان مشاور می باشد که شما دانشجویان و محققین عزیز میتوانید در طی پژوهش خود از طریق وبینار با کارشناسان تخصصی هر رشته ارتباط مستقیم داشته باشید و از خدمات آموزشی و مشاوره ای ما استفاده لازم را ببرید.

در خدماتی که از ما دریافت میکنید مرحله به مرحله در جریان پژوهش قرار خواهید گرفت

در این بخش سعی می کنیم مطالبی را که مربوط به فصل اول پایان نامه است را به طور کامل و جامع بیان کنیم

فصل اول پایان نامه ارشد و دکتری

فصل اول هر پایان نامه ارشد و دکتری، حالت کامل شده «طرح تحقیق» یا همان پروپوزال است. هر پروپوزال مانند نقشه ی ساخت یک ساختمان در ابتدا است ، معمولا در  نگارش فصل اول هر پایان نامه ارشد، به اجزایی به طور کلی اشاره می شود که بیان و شرح اجزا به خواننده نشان می دهد که محتوای پایان نامه چیست.

  اجزای تشکیل دهنده ی فصل اول پایان نامه ارشد و دکتری

 فصل اول برای نگارش پایان نامه ارشد شامل اجزای زیر است که پاره ای از دانشکده ها و استادان تعدادی از آنها را حذف یا با یکدیگر ترکیب می کنند. این اجزا عبارتند از:

۱٫ مقدمه

۲٫ بیان(شرح) مساله

۳٫ پیشه نظری و عملی مساله (موضوع) تحقیق

۴٫ اهمیت و ضرورت انجام تحقیق

۵٫هدف های تحقیق

۶٫ چارچوب(میانی) تحقیق

۷٫ مدل تحلیلی تحقیق

۸٫فرضیه های تحقیق

۹٫وع و روش تحقیق

۱۰٫قلمرو مکانی تحقیق(جامعه ی آماری)

۱۱٫محدوده زمانی تحقیق

۱۲٫طرح نمونه گیری (روش نمونه گیری و تعیین مهم نمونه)

۱۳٫ابزارهای گردآوری داده ها(اطلاعات)

۱۴٫روش تجزیه و تحلیل داده ها

۱۵٫محدودیت های تحقیق

۱۶٫شرح واژه ها و اصطلاح های به کار رفته در تحقیق

۱)مقدمه

مقدمه فصل اول پایان نامه ارشد و دکتری ، مانند مقدمه کلی پایان نامه نیست، بلکه مقدمه ای برای فصل اول است، در این مقدمه ،شرح داده می شود که این فصل شامل چه اجزایی می شود و چه مطلب ها و نکته هایی را در بر می گیرد.

۲)بیان مساله ی اصلی(پرسش آغازی) پایان نامه ارشد و دکتری

مساله را در یک تعریف کلی می توان به شیوه های زیر تعریف کرد:

الف : وضعیتی که بیانگر «فاصله ی بین « واقعیت موجود» با« وضعیت مطلوب» است.

ب : « مساله، مانعی است که بر سر راه دستیابی به هدف پدیدار شده است. »

هر پژوهش و یا پایان نامه ارشد و دکتری، در واقع با هدف پاسخگویی به  «پرسش» یا راه حل یابی به یک « مساله ی اصلی» آغاز می شود و برای این که انسجام، هدفمندی و کاربردی بودن یک تحقیق حفظ شود باید در حدود مساله ی اصلی، سازماندهی شود. هر مساله ی اصلی در حوزه ی یک مساله کلی تر قرار دارد.

 منابع انتخاب موضوع و مساله تحقیق در پایان نامه ارشد و دکتری

   با شیوه های گوناگون می توان یک مساله تحقیق را انتخاب کرد، شیوه هایی مانند:

          الف- کندوکاو در تجربه های شخصی و شغلی

          ب-کنجکاوی در اطلاعات منتشره از سوی رسانه ها

          ج-بهره گیری از دانش تخصصی

         د-فرصت ها و تهدیدهای پیش آمده برای سازمان

         ه-علاقه ها و ارزش های فردی

         و-رخدادهای زندگی شغلی

 در حوزه های ساختاری- محتوایی و رفتاری، مسایلی را می توان درقلمرو های کلی زیر تعریف کرد:

  1. کوتاه تر کردن زمان انجام کار در ارایه ی خدمت و کالا(محصول) به مشتری
  2. کاهش هزینه های زاید
  3. افزایش کمیت خدمات و کالا(محصول)
  4. ارتقای کیفیت(کالا ،خدمات ،مسایل انسانی، و محیط کار…)

 معیارهای ارزیابی مساله ی تحقیق در پایان نامه ارشد

برای ارزیابی مسایل آمده در طرح تحقیق باید به پرسش هایی که در پی می آید پاسخ داد:

  1. آیا گستردگی و ویژگی های آن با توجه به پیشینه ی تحقیق بیان شده است؟
  2. آیا شیوه بیان مساله، دامنه ی پژوهش را تعیین می کند ؟
  3. آیا اهمیت مساله با ملاک زیر بررسی شده است ؟

              الف: دستیابی به یک شیوه ی نو در اجرای امور

              ب: موثر بودن برای تدوین یک نظریه

              ج: عمومیت بخشیدن و گسترش نظریه های علمی

              د: پاسخ گویی به مسایل جامعه و سازمان

  ۴- آیا امکان ارایه فرضیه ها برای مساله امکان پذیر است ؟

  ۵- آیا تعریف عملیاتی متغیرهای مساله امکان پذیر است ؟

  ویژگی های عنوان تحقیق در پایان نامه ارشد

هر عنوان تحقیق در پایان نامه ارشد باید ویژگی هایی داشته باشد، مانند:

  الف)شناختی دقیق و روشن از حوزه ی تحقیق ارایه کند و دارای ویژگی هایی مانند صراحت، اختصار، سادگی باشد.

ب) کلمه های آمده در عنوان تحقیق باید صحیح و منظم به کار رود.

ج) عنوان تحقیق باید در پرتو واقعیت ها با توجه به معیارهای علمی، تهیه و تنظیم شود. به سخن دیگر، پژوهشگر باید در انتخاب عنوان پایان نامه، واقع گرایی را بر آرمان گرایی ترجیح دهد.

د) پژوهشگر پایان نامه بایستی هنگام انتخاب عنوان پایان نامه ارشد و دکتری ، به حدس ها و ابهام هایی که درباره آن پیش خواهد آمد، توجه کند و برداشت های احتمالی را در جمله بندی در نظر بگیرد.

  ویژگی های مساله ی تحقیق در پایان نامه ارشد (پرسش آغازین)

 یک بیان مساله خوب در پایان نامه ارشد و دکتری به زبان دقیق علمی ممکن است و شامل محدود کردن مساله و جداسازی آن از مسایل حاشیه ای است. پژوهشگر پایان نامه باید بتواند مساله را به گونه ای بیان کند که اهمیت آن را نشان دهد. همچنین در شناسایی مساله تحقیق در پایان نامه ارشد ، پژوهشگر باید سعی کند تا دلیل های واقعی بر وجود مساله را عرضه کند، و شرایطی را نشان دهد که در آن مساله ی مورد نظر رخ داده است.

معمولا با کندوکاو در لایه های گوناگون مساله ای که خوب بیان شده است می توان اطلاعات زیر را پیدا کرد:

الف: اهمیت مساله

ب:محدود شدگی مساله در یک حوزه ی تخصصی

ج:اطلاعات کلی درباره ی پژوهش های انجام شده

د:چارچوبی برای ارایه ی نتیجه های تحقیق

ه: نیازهای سازمان(جامعه)

و:قلمروهای مورد نظر مدیریت برای بهبود دادن

ز:قلمروهای نظری که پژوهشگران باید با نظریه هایشان آنها را مشخص  و محدودتر کنند

ح:نشان دادن تمامی متغیرهای مرتبط

ممکن است هر یک از ویژگی ها وقتی جداگانه در نظر گرفته شود، رعایت آن ها آسان  به نظر برسد. اما وقتی قرار باشد مجموعه ای از این ویژگی ها  درباره ی یک مساله در نظر گرفته شود، کار آسانی نخواهد بود، و پژوهشگر را وادار می کند تا هدف هایش را روشن سازد. برای این کار، رها شدن از پیشداوری های ذهنی، شرط اساسی است.

توصیه هایی برای انتخاب موضوع و مساله پایان نامه ارشد و دکتری

موضوع های کاربردی و نظری در انجام پایان نامه ارشد و دکتری فراوانند و هر موضوعی می تواند بر مبنای هدفی که دنبال می شود بررسی شود. اما این که آیا این موضوع خوب است به کاربرد دستاوردهای پژوهش در جامعه بستگی دارد. لذا بهتر است موضوع پایان نامه ها درباره مسایل موجودی باشد که در حوزه ی های تخصصی وجود دارد.

در انتخاب مساله پژوهش در پایان نامه  ارشد، به نکته هایی باید توجه کرد که مهم ترین آنها عبارتند از:

۱٫جدید بودن مساله و خودداری از دوباره کاری(در تکامل پژوهش های انجام شده ی قبلی)

۲٫مهم بودن مساله ی تحقیق و ارزش بررسی داشتن

۳٫علاقمندی،کنجکاوی و کشش علمی برای شناخت آن

۴٫تناسب با آموزش، شرایط و توانمندی  فردی پژوهشگر

۵٫فراهم بودن اطلاعات برای سنجش و عملی بودن انجام تحقیق

۶٫در دسترس بودن وسایل و امکانات مورد نیاز برای تحقیق

۷٫امکان همکاری و همیاری در انجام تحقیق بین واحدها و افراد مسئول

۸٫فراهم بودن بودجه ی تحقیق و استفاده ی احتمالی از آن

۹٫پیش بینی مشکلات، موانع، رویدادها و خسارت احتمالی در رابطه با تحقیق

۱۰٫در اختیار بودن زمان لازم برای تحقیق درباره آن

۱۱٫در نظر داشتن توانایی استادان در دسترس

۱۲٫توجه به نیازهای جامعه و سازمان

۱۳٫در دسترس بودن استاد راهنمای شایسته

۱۴٫آشنایی با موضوع

۱۵٫مورد علاقه ی بودن

۱۶٫مطمئن بودن از همکاری دستگاههای مربوط(جامعه آماری،…)

در نهایت باید توجه داشت که انتخاب استاد راهنمای مورد نظر و متقاعد کردن او برای پذیرش پایان نامه ارشد و دکتری ، وظیفه ی دانشجو است. در این که آیا اول استاد راهنما انتخاب شود و سپس موضوع پایان نامه به تصویب کمیته یا گروه آموزشی برسد، یا بر عکس، یا به طور همزمان، بستگی به خط مشی گروه آموزشی دارد.

گاه اتفاق می افتاد که موضوع پایان نامه توسط دانشجو انتخاب شده، ولی استاد راهنمایی برای آن پیدا نشده و به ناچار دانشجو پس از مدتی باید موضوعی دیگر را برای پایان نامه انتخاب کند و از همه مهمتر موضوع انتخابی باید با رشته ی تحصیلی دانشجوی ارشد و دکتری مرتبط باشد. استاد راهنما و کمیته ی تحصیلات تکمیلی موظفند با بررسی قبل افق روشنی را برای انتخاب موضوع پایان نامه ارشد و دکتری فرا راه دانشجویان قرار دهند. آگاهی اعضای گروه آموزشی از نیازها و پیشرفت های علمی در سطح کشور و جهان و سازمان های علمی، پژوهشی و کاربردی می تواند در این زمینه موثر باشد.

۳)پیشینه موضوع پایان نامه ارشد و دکتری{ مروری بر ادبیات موضوع}

نیوتن با این سخن نشان می دهد که هر گاه یک پژوهشگر بر بلندای نظریه های پیش  از خود بایستد و بر آنها اتکا کند، قادر خواهد بود ابعاد و افق های دورتر هر موضوعی هر موضوعی را ببیند. در همین راستا هر پژوهشگر نیز برای تصمیم نهایی درباره انتخاب موضوع و مساله ای که برای پژوهش در نظر دارد، باید به مدرک ها و سندها  مراجعه کنند و آگاهی خود را درباره  ابعاد و ضرورت مساله گسترش دهد تا بتواند در پرتو اطلاعاتی که به دست می آورد،درباره ضرورت پیگیری مساله ی پژوهش و تعریف درباره آن تصمیم گیری نماید. این کار، محقق را کمک می کند تا پژوهش خود را در راستای مجموعه ی از پژوهش های هم خانواده قرار دهد و آن را با دستاوردهای پژوهش های دیگران هماهنگ و استوار کرده و از تکرار جلوگیری کند.

کارکرد های پیشینه یابی و پیشینه کاوی تهیه طرح تحقیق

یافتن سابقه ها و پیشینه های موضوع و مساله تحقیق و کندوکاو در آنها

۴) اهمیت و ضرورت پژوهش 

پژوهشگر پایان نامه ارشد و دکتری اهمیت پژوهش خود را با نوع مساله ای که انتخاب کرده است بیان می دارد، اما باید مشخص کند این پژوهش در چه زمینه ای از اهمیت بیشتری برخوردار است. نشان دادن اهمیت تحقیق از دو جنبه لازم است :

الف- بیان اهمیت از جنبه علمی(نظری)

پژوهشگر پایان نامه باید بتواند با توجه به دانش و ادبیات موجود، اهمیت پرداختن به مساله پژوهش خود را بیان کند. او برای این کار باید نشان دهد که پژوهش مزبور از دیدگاهی جدید و خلاقانه به مساله نگاه می کند. بیان اهمیت موضوع باید بتواند اهمیت و ارزش آن را در رابطه با نظریه های موجود بیان کند. اغلب پژوهشگران در پژوهش های خود متوجه جای خالی موضوعی می شوند که ضرورت دارد درباره آن پژوهش شود. این پژوهش می تواند به شیوه «نظریه پردازی» یا «نظریه آزمایی» باشد، لذا اگر پایان نامه در زمینه  ای است که نظریه ها در آن سیر تکاملی خود را پیموده اند، در چنین حالتی پژوهش می تواند آزمون نظریه باشد.

  پژوهشگر پایان نامه ممکن است از شیوه پژوهشگران قبلی استفاده کند و پرسش های خود را همانند پرسش هایی که آنها در پژوهش های پیشین به کار گرفته اند تنظیم نماید، ولی داده ها را از جامعه و زمان دیگری گرد آوری کند. از این رو نتیجه های حاصل از پژوهش می تواند موجب گسترش نظریه پیشین گردد. اگر پژوهشگر پایان نامه ارشد و دکتری می خواهد در زمینه ای خاص نظریه ارایه دهد باید اهمیت این کار را روشن کند که چرا چنین کاری لازم است

   ب-بیان اهمیت از جنبه های کاربردی و اجرایی

   می توان از صاحبنظران و مدیرانی که با موضوع آشنا هستند درباره اهمیت پژوهش پرسش کرد. ارایه ی آمار رویدادها  و تاکیدی که به وسیله ی متخصصان می شود، بیان کننده ی این است که پژوهش مورد نظر از اهمیت خاصی برخوردار است. به طور کلی پژوهشگر باید بیان کند:

  1. چرا انجام این پژوهش ضرورت دارد؟
  2. چرا در این مقطع زمانی باید این پژوهش انجام شود ؟
  3. انجام پژوهش چه تاثیری در پیشبرد علم مدیریت دارد؟

در یک نگاه کلی می توان بیان کرد که هدف کلی پایان نامه ارشد و دکتری ناظر بر پاسخ یابی برای پرسش یا مساله اصلی تحقیق است و هدف های فرعی بر پرسش های فرعی تحقیق تمرکز دارند. رابطه هدف و پرسش(مساله) اصلی، با هدف ها و پرسش های فرعی، از نظر منطقی باید «کل» به «جزء» بوده و دارای انسجام و هماهنگی باشد، یعنی هیچ هدف و پرسش فرعی نباید با دیگر پرسش ها، همپوشانی و تداخل داشته و مرزبندی آنها روشن و دقیق باشد. پرسش ها و هدف های فرعی باید در مجموع، و پرسش اصلی را نشان دهند.

۵)هدف های پایان نامه ارشد و دکتری (نتایج مورد انتظار)

هر پایان نامه ای برای دستیابی به هدف های خاص انجام می شود که در مساله ی آن، پنهان است و باید آشکار شود. هدف ها می توانند به دو حالت کلی و فرعی مطرح شود:

   الف: هدف کلی تحقیق

 هدف کلی ،پاسخ به مساله اصلی پژوهش است و مشخص می کند در نهایت پژوهشگر پایان نامه، به چه چیزی دست می یابد چه نتیجه ای را در پایان پژوهش انتظار کشید.

   ب:هدف های فرعی (جزیی)تحقیق

  هدف های فرعی پایان نامه از هدف کلی آن بر می خیزند و می توان آنها را مساله های فرعی به دست آورد.  پژوهشگر پایان نامه با   بیان این هدف ها، نشان می دهد که در پژوهش، قرار است چه کاری انجام گیرد و چه انجام نشود.« هر پژوهش می تواند چندین هدف فرعی داشته باشد. هدف های فرعی پژوهش، راهنمایی برای نوع و تدوین ابزار گردآوری اطلاعات است ،بنابراین  ضروری است هدف های فرعی به گونه ای بیان شود که بر نتیجه های خاص پژوهش تاکید داشته باشد  و چارچوبی مناسب، برای تجزیه و تحلیل آماری ارایه دهد.

در یک نگاه کلی می توان بیان کرد که هدف کلی پایان نامه ناظر بر پاسخ یابی برای پرسش یا مساله اصلی تحقیق است و هدف های فرعی بر پرسش های فرعی تحقیق تمرکز دارند. رابطه هدف و پرسش(مساله) اصلی ،با هدف ها و پرسش های فرعی، از نظر منطقی باید «کل» به «جزء» بوده و دارای انسجام و هماهنگی باشد ،یعنی هیچ هدف و پرسش فرعی نباید با دیگر پرسش ها، همپوشانی و تداخل داشته و مرزبندی آنها روشن و دقیق باشد. پرسش ها و هدف های فرعی باید در مجموع و پرسش اصلی را نشان دهند.

۶)مبانی علمی(چارچوب نظری)پایان نامه ارشد و دکتری

   یک مساله اجتماعی و مدیریتی را می توان از چشم اندازهای گوناگون بررسی و تجزیه و تحلیل کرد. به همین دلیل هر مساله و پرسش مدیریتی امکان پاسخ های گوناگون پیدا خواهد کرد، لذا هر پژوهشگر با این سوال جدی روبرو است که باید مساله خود را بر پایه چه مبانی بررسی کند.

  آیا با استفاده از نظریه هایی که دیگران در منابع علمی مطرح کرده اند باید در پی حل مساله باشد؟

(نظریه آزمایی)

آیا باید خود او مدل و نظریه ای را ساخته و پرداخته کند و آن را برای پاسخ یابی به مساله بیازماید؟

(نظریه پردازی)

در هر دو حالت، نیاز به چارچوب نظری است .چارچوب نظری مبنایی علمی-تجربی  است که پژوهشگر پایان نامه براساس و در حدود آن، متغیرها و رابطه های بین عواملی که ایجاد مساله مهم تشخیص داده شده اند را شناسایی می کند. در نگاهی دیگر گاه چارچوب نظری، نظریه ای برگزیده است. که متغیرهای مستقل ،وابسته مداخله گر تعدیل گر ،که گمان می رود در پاسخ و حل مساله ی پژوهش نقشی دارند را  می توان از آن استخراج کرد و تمام پژوهش بر آن استوار می شود. هر چارچوب نظری مناسب، متغیرهای مهم و موثر در مساله پژوهش را شناسایی و نشان می دهد و ارتباطات بین آنها را به صورت منطقی توصیف می کند. در چارچوب نظری رابطه های بین متغیرهای مستقل و وابسته،(و گاه متغیرهای تعدیل گر و مداخله گر) دیده می شود. اگر متغیر های تعدیل گری وجود داشته باشند، باید شرح داد که آنها چگونه و چه رابطه های خاصی را تعدیل می کنند، چرا آنها به عنوان تعدیل گر عمل می کنند و اگر متغیرهای مداخله گری وجود دارند، تحلیلی درباره این که چگونه یا چرا با آنها به عنوان متغیرهای  مداخله گر برخورد شده است، ضروری است. رابطه های درونی بین متغیرهای مستقل یا وابسته نیز به میزان کافی توضیح داده شود. چارچوب نظری، ساختاری مفهومی را برای فهم و تشریح واقعیت فراهم می سازد.

خاستگاه چارچوب نظری در پایان نامه ارشد و دکتری

   گفته شد پس از تعریف دقیق و تعیین مساله های فرعی آن، باید پیشینه یابی و پیشینه کاوی نظری و عملی کرد و پی برد که دیگران درباره مساله مورد نظر ما چه نظریه هایی را مطرح کرده اند و برای حل مساله های مشابه چه نظریه ها و مدل هایی را تجربه کرده اند و به چه دستاورد هایی رسیده اند. یک چارچوب نظری می تواند با توجه به هدف پژوهش(نظریه آزمایی یا نظریه پردازی) با شیوه های زیر فراهم شود:

الف)از منابع علمی و پژوهش های قبلی درباره مساله برگرفته شود.

ب)پژوهشگر پایان نامه باورهای منطقی و فلسفی خود را با پژوهش هایی که درباره مساله ی پژوهش ارتباط دارند و منتشر شده اند، ترکیب کند و چارچوب جدیدی بنا نهد.

ویژگی های چارچوب نظری در پایان نامه ارشد و دکتری

 باید هر چارچوب نظری ویژگی های اساسی زیر را داشته باشد:

۱٫متغیرهای مورد نیاز مربوط به مساله باید به روشنی شناسایی و نام گذاری شوند.

۲٫بتوان چگونگی ارتباط بین متغیرهای وابسته و مستقل را بیان کرد.

۳٫اگر ماهیت و جهت رابطه ها براساس یافته های حاصل از پژوهش های قبلی به صورت نظری بیان شده است باید مثبت یا منفی بودن این رابطه ها آورده شود.

۴٫باید بتوان آن را به گونه  مدل تحلیلی ارایه کرد تا رابطه های نظری بین متغیرها را تصور کرد.

اجزای چارچوب نظری در پایان نامه ارشد و دکتری

   هر چارچوب نظری شبکه ای از تعریف ها، قاعده ها، اصل ها، فرض ها ،سازها و متغیرها …است که باهم درباره توصیف یا تبیین پدیده ها توسط نظریه پردازان تنظیم شده اند . به سخن ساده تر ،معمولا چارچوب نظری، یک نظریه مشخص است که حاصل دستاورد پژوهش های دیگران است. آنچه در یک چارچوب نظری برای یک پژوهشگر «نظریه آزما» و «نظریه پرداز» اهمیت دارد مفهوم ها(concepts) هستند که باید از آنها در قالب سازه ها( برساخته ها) و متغیرها برای فرضیه سازی بهره برداری کند .

کارکرد های چارچوب نظری در پایان نامه ارشد و دکتری

  هر چارچوب نظری کارکرد های اصلی زیر را دارد:

الف)امکان بازنگری دقیق تر مساله  را فراهم می آورد.

تعریف دوباره مساله با واژگانی متناسب و با استفاده از چارچوب نظری انتخاب شده، کاری است که باید با نهایت دقت و حوصله انجام داد. حتی اگر نظریه ای مشهور برای چارچوب نظری پژوهش انتخاب شده باشد باز هم فرمول بندی روشن و منسجم دوباره مساله پژوهش، ضروری است. بی توجهی در این کار باعث ناتمام ماندن کار پژوهشگر در مرحله های بعدی می شود

ب)چارچوب نظری به عنوان خاستگاه و منبعی برای فرضیه سازی به کار می رود تا پژوهشگر با آزمون آنها پاسخ هایی برای مساله پیدا کند.

ج)وجود یک چارچوب نظری، احتمال اینکه پژوهشگران بخواهند به بهانه ی کامل بودن، همه دیدگاه ها را درباره ی مساله با هم ادغام کنند و زیر انبوه متغیرها گم نشوند، کاهش می دهد.

۷)مدل تحلیلی(Analytical Model) پایان نامه ارشد و دکتری

  گفته شد که چارچوب نظری الگویی مفهومی و بنیادین است که تمام پایان نامه بر روی آن بنا می شود و پژوهش بر روی آن بنا می شود و با آن پژوهشگر پایان نامه بین عواملی که در ایجاد مساله پژوهش مهم هستند ارتباط برقرار کرده و فرضیه هایی قابل آزمون خود را ایجاد می کند.

مدل تحلیلی، نوعی نمودار سازی از متغیرهای استخراج شده از چارچوب نظری است. تنظیم یک مدل مفهومی کمک خواهد کرد که رابطه های نظری به صورت تجسمی تنظیم  شود .درباره اینکه مدل گویای چه چیزی است اختلاف نظر وجود دارد. بعضی ها مدل را به عنوان «وانمود سازی  واقعیت» می دانند پاره ای دیگر نمودی از رابطه های میان متغیرهای می دانند که از چارچوب نظری استخراج می شوند.

  مدل ها گاه آنچه هست را می نمایانند و گاه آنچه را که پژوهشگر تمایل دارد وجود داشته باشد نشان می دهد.

۸)فرضیه(Hypothesis) های پایان نامه ارشد و دکتری

«فرضیه یک حدس برآمده و مبتنی بر دانش نظری یا تجربه پژوهشگر پایان نامه به عنوان راه حل یک مساله اولیه است. هر فرضیه را باید در برگیرنده یک رابطه احتمالی بین دو متغیر دانست که به صورت گزاره ای قابل قبول آزمون ارایه می شود. معمولا فرضیه ها به شکل جمله های اخباری بیان می شوند و می توان آن را مانند پاسخ پژوهشگر به پرسش(مساله)تلقی کرد.

پاره ای بر این باورند در پژوهش علمی که برای امور ناشناخته  و پیچیده وجود فرضیه در پژوهش لازم نیست، زیرا« تخیل خلاق» پژوهشگر را محدود می کند اما موافقان فرضیه سازی، بر این باورند مخالفان به دلیل ضعف مبانی نظری و عملی نمی توانند به فرضیه هایی دست یابند، پاره ای هم بر این باورند« اگر پژوهشگر با توجه به پیشینه نظری و عملی پژوهش، نتواند جهت خاصی را برای یافته های خود پیش بینی نماید و رابطه ی بین متغیرها را حدس بزند می تواند به بیان پرسش هایی برای پژوهش بپردازد.»

نقش فرضیه در پایان نامه ارشد و دکتری، مانند  «راه»  و «مسافرت» است. هر چه راه هموارتر و مطمئن  تر باشد سفر نیز راحت تر و بی خطر می شود، بنابراین در پایان نامه ای که فرضیه ندارد پژوهشگر سرگردان و بلاتکلیف است.   این رابطه را می توان در دو قالب زیر دنبال کرد :

الف) فرضیه ی پایان نامه، راهنمای پژوهشگر در پیشبرد فرآیند پایان نامه است. رابطه هایی که میان متغیرهای مساله مطرح می شود برای پژوهشگر روشن می کند که باید چه کاری انجام دهد و دنبال چه چیزی یا چه کاری باشد. پس اگر مساله، وظیفه ی پژوهشگر را روشن می کند، فرضیه چگونگی پیگیری آن را بیان می دارد. اولی مشخص می کند که پژوهنده باید چه کاری را انجام دهد و دومی مشخص می کند که چگونه باید آن را انجام دهد.

ب)رابطه میان مساله ها و فرضیه های علمی باعث می شود تا پژوهشگر پایان نامه از آن رابطه های کلی، موردهای جزیی و عملی خاصی زا بیرون آورد. برای مثال هنگامی که فرضیه ای به گونه زیر داریم:

[بین جایگاه سازمانی فرد و تمایل او به شرکت در دوره های آموزشی رابطه وجود دارد.]

پژوهشگر پایان نامه با آزمون این فرضیه می تواند دریابد که در دوره های آموزشی، چه افرادی بیشتر شرکت می کنند.

نقش فرضیه در پایان نامه ارشد و دکتری

فرضیه در فرآیند پایان نامه ارشد و دکتری ، کارکرد های گوناگونی دارد مانند:

  • فرضیه، حدس های پژوهشگر درباره رابطه بین متغیرهای موثر در یک پدیده را سامان می دهد.
  • فرضیه، مجموعه فعالیت های اجرایی پژوهش را تعیین می کند.
  • فرضیه، ماهیت داده های مورد نیاز را برای آزمون گزاره ها مشخص می سازد.
  • فرضیه به پژوهشگر پایان نامه کمک می کند تا واقعیت ها و نوع مشاهده هایی را که ضرورری می داند تعیین کند.
  • فرضیه، مربوط یا نا مربوط بودن واقعیت ها و همچنین طرح نمونه گیری مورد نیاز را تعیین می کند.
  • آزمون های آماری براساس فرضیه انتخاب می شوند.
  • بدون داشتن یک فرضیه هم می توان اطلاعات گردآوری کرد اما این گونه گردآوری ،مایه هدر رفتن وقت و سرانجام بی پاسخ ماندن مساله پژوهش می شود.
  • فرضیه، چارچوبی برای تهیه گزارش نتیجه های پژوهش فراهم می آورد.
  • با توجه به آنچه گذشت در ارزیابی نهایی از نقش فرضیه ها، باید گفت: فرضیه ها، هدایت پژوهش را به عهده دارند.

ویژگی های کلی یک فرضیه خوب در پایان نامه ارشد و دکتری

۱٫فرضیه باید آزمون پذیر بوده و امکان بررسی آن وجود داشته باشد.

۲٫هر فرضیه باید با سایر فرضیه های موجود پایان نامه هماهنگ باشد.[در چارچوب مساله بودن]

۳٫فرضیه باید بر مسایل پژوهش تمرکز داشته باشد نه به مسایل خارج از هدف تحقیق

۴٫فرضیه باید با دید اقتصادی تدوین شود.(اگر دو فرضیه برای حل یک مساله مطرح باشد، آن که آزمودنش با معیارهای اقتصادی به صرفه تر است بر دیگری ترجیح داده می شود.)

۵٫اگر توان و قدرت تبیین کنندگی چند فرضیه یکی باشد، فرضیه ای که ساده تر است بر فرضیه های پیچیده تر برتری دارد.

۶٫فرضیه باید جامعیت و وحدت منطقی داشته باشد و بستگی کمتری به فرضیه های پشتیبانی کننده داشته باشد.

۷٫متغیرهای فرضیه باید به راحتی سنجش پذیر باشد.

۸٫فرضیه باید به گونه ای باشد که آزمودنش نتیجه های زیادی در بر داشته باشد. فرضیه ای که استنتاج ها و واقعیت های بیشتری را تبیین کند و با آن بتوان درباره موضوع هایی که قبلا پژوهش نشده است توصیف ها و پیش بینی های بیشتری به عمل آورد بهتر است.

انواع فرضیه های پژوهشی در پایان نامه ارشد و دکتری

یک فرضیه ،بیانگر پیوند و ارتباط بین مفهوم ها و متغیرها است ،این که ادعا کنیم دو متغیر دارای پیوستگی «علت و معلولی »هستند یا از «تغییرات متقابل» همدیگر پیروی کرده یا از ارتباطی غیر از این حالت ها برخوردارند، نوع فرضیه های ما را تعیین می کنند.

فرضیه ها را با معیارهای گوناگون طبقه بندی کرده اند که به فرضیه های  «همبستگی» «علی» و «توصیفی» اشاره می کنیم:

الف)فرضیه های همبستگی

پژوهشگر پایان نامه در این فرضیه، در پی بررسی «وجود و میزان رابطه» و «جهت همبستگی » بین دو یا چند متغیر است. رابطه همبستگی (covrelational Relation) تغییرات همزمان دو یا چند متغیر را در بعضی از جهت ها نشان می دهد. معمولا فرضیه هایی که از تغییرات همبسته حکایت می کنند ،در حالت های گوناگون «جهت دار» و «بی جهت» ساخته می شوند.

انواع فرضیه های همبستگی

  • هر چه «الف» بیشتر شود «ب» نیز بیشتر خواهد شد.
  • مثال :هرچه درآمد کارکنان بیشتر باشد، رضایت شغلی آنان بیشتر است

۹)فرآیند روش تحقیق در پایان نامه ارشد و دکتری

دستیابی به شناخت علمی زمانی میسر می شود که با روش درست انجام پذیرد. به سخن دیگر پایان نامه به دلیل بکارگیری روش تحقیق درست(نه موضوع پژوهش)،اعتبار می یابد. خیلی از پژوهش ها به دلیل بکارگیری روشهای نامناسب علی رغم موضوع های خوب و جذاب از اعتبار برخوردار نیستند. روش های تحقیق بر مبنای معیارهای گوناگون دسته بندی می شوند:

الف: هدف های پژوهش
ب:شیوه گردآوری داده ها

هر یک از این دسته بندی ها، در برگیرنده روش های گوناگونی هستند که کاربرد، مزیت ها و عیب های خاص خود را دارند. پژوهشگر پایان نامه باید توجه داشته باشد که اعتبار دستاوردهای پژوهش به شدت تابع اعتبار روشی است که برای پایان نامه ارشد و دکتری خود برگزیده است. رابطه ی بین مساله ،روش و ابزارهای جمع آوری داده ها را می توان در شکل  ۱-۱۷) نشان داد . در این شکل بیان می شود که ماهیت مساله، نوع فرضیه ها را تعیین می کند و ماهیت فرضیه ها، نیز مشخص می سازد که با چه روشی ،باید در پی پاسخ و راه حل بود.

نوع فرضیه ها
مسآله تحقیق
روش تحقیق
ابزار گردآوری اطلاعات

۱۰)قلمرو مکانی پایان نامه ارشد و دکتری (جامعه آماری)

شناخت از ویژگی های موقعیت و مکانی که پژوهش در آن انجام گرفته است می تواند به دو گونه در قضاوت خواننده نسبت به دستاوردهای پژوهش نقش داشته باشد:

الف)اگر خواننده با مکانی که پایان نامه در آن انجام گرفته است آشنایی پیدا کند ،این شناخت می تواند موجب تقویت، تضعیف یا عدم باور او نسبت به دستاوردهای پژوهش شود .برای مثال پژوهشی را درنظر بگیرید که در سازمانی صورت گرفته است که بیش از ۷۰ درصد کارگران آن سواد خواندن کافی ندارند. اگر پژوهشگر پایان نامه مدعی شود پرسشنامه ای با سوالات تخصصی دشوار را در آنجا توزیع کرده و به پاسخ های لازم هم دست یافته است ،اگر با سازمان مورد نظر، برای خواننده آشنایی حاصل شود او خواهد فهمید که داده های تحقیق دروغین و بی اعتبارند.

ب)با ایجاد آگاهی در خواننده نسبت به مکانی که پایان نامه در آن قرار گرفته است، شرایطی فراهم می آید تا او بتواند روش های انجام کار، آزمودنی ها، نتیجه ها ،و تعمیم ها را در بستر خود مورد توجه قرار دهد و از این راه فهم بهتری نسبت به دستاوردهای پایان نامه پیدا کند

۱۱)محدوده زمانی پایان نامه ارشد و دکتری

موضوع های اجتماعی همچنین مدیریت،(حتی اگر در زمان حال در جریان باشند، عناصری از گذشته را با خود دارند. هر آنچه امروز درباره آن پژوهش می کنید چیزی نیست که همین امروز رخ داده باشد ،لذا لازم است اطلاعاتی درباره گذشته و محیط مورد پژوهش (گروه، سازمان ؛محله) به دست آورد و باید سازمان و انسان را یک «موجودیت تاریخی» دانست.

در این قسمت از فصل اول، پژوهشگر پایان نامه توضیح می دهد که پژوهش او در چه فاصله زمانی انجام می گیرد. شرح محدوده زمانی از آن رو ضروری است که بررسی کننده نتیجه های پژوهش با توجه به دوره زمانی ،درباره بکارگیری دستاوردهای پژوهش قضاوت می کند.

بعد از تعیین موضوع پایان نامه ، لازم است چارچوب زمانی انجام آن را نیز معین کرد. اولین مجموعه پرسشی که در این زمینه مطرح می شود این است که: موضوع پایان نامه به چه دوره ای از زمان مربوط می شود؟

آیا فقط به زمان حاضر ارتباط دارد؟

آیا به پیش بینی آینده نیز می کشد؟

آیا گذشته را نیز باید به حساب آورد؟

دومین مجموعه پرسش به مدت زمان انجام پژوهش مربوط می شود: آیا تمام مشاهده ها در یک مقطع زمانی انجام می گیرد یا در چند مقطع زمانی؟

ضرورت بیان زمانی بیشتر به دلیل آن است که خواننده در نهایت با توجه به مقطع زمانی که انجام پایان نامه در آن انجام شده است می تواند در رابطه با تحلیل ها و استنتاج هایی که درباره فرضیه ها انجام گرفته است برداشت های بهتری پیدا کند و در واقع نقش حادثه ها، اتفاق ها، روندهای اقتصادی، شرایط سیاسی-اجتماعی و روحیه ملی… را در نتیجه های بدست آمده از پژوهش بازشناسی کند. باید داست در پایان نامه های حوزه علوم اجتماعی و به ویژه مدیریت، فهم و درک زمان و شرایط ملی تاثیر بسزایی در چگونگی سرنوشت فرضیه ها و تحلیل های مربوط به آنها دارد.

۱۲)طرح نمونه گیری در پایان نامه ارشد و دکتری(روش و تعیین حجم نمونه)

معمولا انجام هر پایان نامه ای، «هزینه» و «زمان »بر است. به همین دلیل در پژوهش های بزرگ، امکان بررسی کامل افراد(جمعیت)(population) جامعه (سازمان) به صورت سرشماری (Cansus)  وجود ندارد، لذا پژوهشگران درباره جامعه به دست آورند و در نهایت با تعمیم (Generalization)  این اطلاعات، درباره جامعه اصلی قضاوت نمایند. پژوهشگر پایان نامه باید باید با توجه به ویژگی های روش پژوهش، ماهیت داده ها، نوع ابزار کرد آوری آنها و ساختار جامعه آماری، نمونه ای را که بیانگر کیفیت و کمیت،(معرف)جامعه باشد انتخاب کند. او در این گزینش باید به نکته های زیر توجه داشته باشد.:

الف)نمونه، بایستی با توجه به هدف های پایان نامه انتخاب شود.

ب)رعایت انصاف و عدم اعمال پیشداوری ها، شرط اساسی در نمونه گیری است.

ج) به عواملی که در تعیین حجم یا اندازه نمونه موثرند توجه داشته باشد.

روشهای نمونه گیری را براساس دو معیار دسته بندی می کنند:

۱٫نمونه گیری احتمالی در برابر غیر احتمالی

۲٫نمونه گیری تک مرحله ای در برابر چند مرحله ای

۱۳)شیوه ها و ابزارهای گردآوری داده ها در پایان نامه ارشد و دکتری(اطلاعات)

هر پدیده از نظر کمی و کیفی ویژگی هایی دارد که آگاهی درباره این ویژگی ها، به ماهیت و شیوه دستیابی آنها وابسته است. این پدیده ها به عنوان متغیر، در طول در طول زمان دچار دگرگونی و تحول می گردند. هدف هر پژوهش کاربردی دستیابی به اطلاعات درباره این تغییرات است. یافتن پاسخ و راه حل برای مساله انتخاب شده در هر پایان نامه، نیاز به گردآوری داده هایی است که با آنها بتوان فرضیه هایی را که به عنوان پاسخ های احتمالی و موقتی برای مساله پژوهش مطرح شده اند آزمون کرد. شیوه ها و ابزارهای گوناگونی برای بدست آوردن داده ها وجود دارند. مانند:

*مشاهده

*مصاحبه

*پرسشنامه

*مدارک و اسناد

هر یک از این شیوه ها و ابزارها، عیب ها و مزیت هایی دارند که هنگام استفاده از آنها باید مورد توجه قرار گیرند تا اعتبار پایان نامه دچار خدشه نشود و از طرفی قوت های آنها تقویت گردد. هر پژوهشگر پایان نامه باید با توجه به ماهیت مساله و فرضیه های طراحی شده، یک یا چند ابزار را طراحی کند و پس از کسب شرایط لازم درباره اعتبار این ابزارها، از آنها برای گردآوری داده ها بهره جوید تا در نهایت از شیوه پردازش و تحلیل این داده ها، بتواند درباره فرضیه ها قضاوت کند انتخاب ابزارها و شیوه های گرد آوری داده ها باید به گونه ای باشد که پژوهشگر بتواند از دلایل انتخاب ابزار خود دفاع کند و دستاوردهای پژوهش خود را معتبر سازد.

۱۴)روش و تجزیه و تحلیل داده ها در پایان نامه ارشد و دکتری

داده ها به عنوان آگاهی های خام و پردازش نشده، ابتدایی ترین شناخت و دستاورد پژوهشگر درباره پاسخ های احتمالی هستند که درباره مساله پژوهش مطرح شده اند، لذا پژوهشگر پایان نامه ارشد و دکتری پس از دستیابی به این داده ها را طبقه بندی ،پردازش و در نهایت تجزیه و تحلیل کند تا بتواند تکلیف فرضیه ها را که پاسخ های احتمالی و موقتی برای مساله پژوهش هستند تعیین کند. برای تجزیه و تحلیل داده ها، با توجه به ماهیت آنها، روش های گوناگونی وجود دارد گه پژوهشگر باید به شرط کاربرد و تناسب این روش ها توجه کند  تا در نهایت بتواند استنتاج ها و نتیجه گیری های معتبر و دقیقی را به عمل آورد. در تجزیه و تحلیل داده ها، یک بعد کمی وجود دارد که آن محاسبات آماری خاص است و یک بعد کیفی، که تحلیل ها، استدلال ها و استنتاج هایی است که بر روی نتیجه های حاصل از محاسبات آماری انجام می پذیرد.

فنون تجزیه و تحلیل داده ها وابسته به نوع داده هاست و می توان آنها را به دو دسته تقسیم کرد:

فنون برای داده های کمی مانند: توصیفی، پیوستگی، ،و  استنباطی …

فنون برای داده های کیفی مانند: قوس هرمنوتیکی، تحلیل گفتمان…

۱۵)محدودیت های پایان نامه ارشد و دکتری

حرکت بسوی تحقق هر هدفی را، محدودیت های عینی و ذهنی، دچار کندی می کنند. پایان نامه ارشد و دکتری  نیز چونان فرآیندی که در جهت هدفی به نام حل مساله یا پاسخ به یک پرسش است. از این قانون خارج نیست. در ارایه گزارش از یک پژوهش پایان نامه، پژوهشگر سعی می کند با بیان  محدودیت هایی که بر سر راه پژوهش دارد. (یا داشته است) به خواننده پیام دهد که درباره فرآیند پژوهش او قضاوت عادلانه ای داشته باشد. محقق از طرفی دیگر سعی می کند فرآیند پژوهش خود را با توجه به این محدودیت ها انجام دهد و با واقع نگری از افتادن در دام کلی نگری بپرهیزد.

محدودیت های احتمالی گوناگونی بر سر راه پژوهشگر وجود دارد که می توانند به گونه زیر طبقه بندی شوند:

الف: کمبود منابع علمی(کتاب ها، مجله های تخصصی، مدارک و اسناد…)

ب:کمبود منابع مالی(شخصی، سازمان کارفرما، کمک های دانشگاهی…)

ج:عدم همکاری مسئولین در جامعه آماری(سازمان مربوطه)با پژوهشگر

د:نبود سابقه پژوهش هایی مرتبط با موضوع و مساله(فقر پیشینه علمی-عملی)

ه:گرفتاری های شخصی فرد پژوهشگر

و:ناهماهنگی استادان با همدیگر (معمولا از ترس، این نکته توسط دانشجویان بیان نمی شود.)

ز:تعداد غیر قابل انتظار متغیرهای ناخواسته و چگونگی تاثیر آنها

ح:کمبود زمان(به ویژه در دانشگاههای غیر دولتی به دلیل موضوع پرداخت شهریه)

ط:محرمانه شدن مدارک و اسناد و عدم دسترسی دانشجو به آنها

ی:غیره

به علت محدودیت تحقیق می توان از این دیدگاه نیز نگاه کرد که محقق می خواسته است به کجا برسد اما چه عواملی مانع کار او شدند.

۱۶)شرح مفهوم ها، اصطلاح ها و متغیرهای پایان نامه ارشد و دکتری

در این قسمت پژوهشگر پایان نامه برای ایجاد ذهنیت مشترک بین خواننده دو خود، اصطلاح ها، مفهوم ها و متغیرهایی را که فکر می کند برداشت از آنها تاثیر مهمی در قضاوت خواننده دارد، انتخاب می کند و به شرح و توضیح آنها می پردازد. در واقع با این کار، پژوهشگر سعی می کند به خواننده اعلام کند که از این اصطلاح ها و واژه ها چه معنایی را در پژوهش مدنظر داشته است.

در تهیه این قسمت باید به نکته های زیر توجه داشت:

 الف: مطرح نکردن مفهوم ها و اصطلاح های بدیهی

اگر پژوهشگر پایان نامه  مفهوم هایی که برای شرح دادن انتخاب می کند ساده و دم دستی باشند. و بیشتر خوانندگان معمولی با آن ها آشنایی داشته باشند، ذهنیتی برای خواننده ایجاد می شود که پژوهشگر رفع تکلیف نموده است، لذا باید واژه هایی برای تشریح برگزیده شوند که درباره معنای آنها ابهام و پراکندگی معنایی مطرح باشد.

ب:بهره گیری از تعریف های معتبر برای اصطلاح ها

پژوهشگر باید در نظر داشته باشد که می تواند برداشت های خود را از تعریف متغیرها و مفهوم ها مطرح سازد یا این که به برداشت ها و تعریف های دیگران استناد کند و آنها را مبنای پژوهش خود قرار دهد، در چنین حالتی باید به منابع این تعریف ها و شرح ها اشاره کند.

ج:رعایت اختصار در تعریف ها

در شرح هر واژه باید توجه داشت نباید شرح مفصل این واژه ها را نوشت، بلکه  هر کدام را حداکثر در دو یا سه سطر توضیح داد.

د:تاکید بر متغیرهای آمده در فرضیه ها

بهتر است پژوهشگر کلیه متغیرهای اصلی را که در فرضیه ها به آن توجه شده است توضیح دهد.

 موسسه آسان مشاور  توسط تعدادی از صاحب نظران دانشگاهی كه دارای تجربه علمی، حرفه گسترده و آشنا با جنبه های مختلف  پژوهش های علمی  تشكیل شده است. این شركت هدف خود را فعالیت در امور آموزش، پژوهش و مشاوره تخصصی کاربردی در زمینه های مختلف ، از طریق آموزش و مشاوره های تخصصی  قرار داده است. علاوه بر نیروی انسانی متخصص، این شرکت از امتیاز همكاری با خبره ترین نیروی انسانی موجود کشور در زمینه های علمی نیز برخوردار است. از آغاز فعالیت، موسسه آسان مشاور امکانات مشاوره ای و آموزشی لازم را برای ارائه خدمات به دانشجویان  و پژوهشگران عزیز و انجام خدمات مشاوره فراهم كرده است.

شما برای انجام خدمات مشاوره ای و آموزشی ما در زمینه پایان نامه ارشد و دکتری می توانید با ثبت سفارش در سایت یا از طریق شماره های ذکر شده با ما در ارتباط باشید

هدف ما بالا کیفیت علمی پژوهش هاست

 

آموزش انجام فصل دوم پایان نامه

آموزش انجام فصل دوم پایان نامه

موسسه آسان مشاور فعالیت علمی خود را از سال ها قبل آغاز نمود و اکنون شامل تیمی از اساتید و محققین مقطع دکتری در رشته های مختلف دانشگاهی می باشد.

در همین راستا تاکنون فعالیت های آموزشی و مشاوره ای گسترده ای را با بسیاری از دانشجویان مقاطع مختلف تحصیلی در رشته های گوناگون داشته است و سعی بر این بوده است که علاوه بر  خلق دانش با مشاوره و آموزش شما عزیزان به دنبال نشر دانش و کاربردی کردن این پژوهش ها باشد.

از دیگر خدمات ما میتوان به مشاوره و ارائه آموزش در امور پایان نامه ارشد و دکتری و چاپ مقاله اشاره نمود.

 آسان مشاور با برگزاری جلسات آنلاین ( وبینار)  شما را در جریان مرحله به مرحله کار پژوهشی قرار داده و با آموزش گام به گام میتوانید آمادگی لازم و کافی را برای جلسه دفاع خود داشته باشید.

در این مطلب شما را با فصل دوم پایان نامه آشنا میکنیم .

 نحوه نوشتن فصل دوم پایان نامه

این فصل در پایان نامه  ارشد در برگیرنده حاصل کندوکاوها درباره موضوع است. این کنکاش در کتابها ، مقاله ها، گزارش پژوهش ها و پایان نامه ها ای ارشد و دکتری در سایت ها و کتابخانه هاست. فصل دو پایان نامه در برگیرنده اطلاعات مهمی است که خواننده را با نوشته ها و پژوهش های دانشگاهی و سازمانی دیگران در زمینه مساله پژوهش آشنا می کند. اساس یک پایان نامه علمی، بر آگاهی های مهم در حوزه موضوع پایان نامه استوار است. این شناخت ها و آگاهی ها ،توسط پژوهشگران قبلی در محیط های دانشگاهی و سازمانی فراهم می آید. لذا چگونگی کمیت و کیفیت فصل دوم پایان نامه را باید نشانه ای از توانمندی و مهارت پژوهشگر پایان نامه بر موضوع مورد پژوهش دانست.

هر پژوهشگر پایان نامه بایستی برای پژوهش خود سابقه نظری –کاربردی موضوع پژوهش را شناسایی، دسته بندی و تجزیه و تحلیل نماید و به مفهموم های اصلی در حوزه مساله توجه داشته باشد. هر پایان نامه ای که انجام می گیرد باید بر پایه ، ارکان و نتیجه های پژوهش های پیشین استوار باشد.

پژوهش های پیشین درباره هر پژوهش جدید می تواند دو وضعیت زیر را داشته باشند:

الف- ارتباط مستقیم با موضوع و مساله اصلی پژوهش جدید

ب-ارتباط غیر مستقیم با موضوع و مساله اصلی پژوهش جدید

هر پژوهشگر پایان نامه باید سعی کند مرتبط ترین، اصلی ترین ، به روز ترین و مستند ترین دستاوردهای پژوهش های نظری – کاربردی پژوهشگران قبلی را شناسایی کند و دریابد که دیگران تا چه مرحله ی مساله پژوهش مورد نظر او را بررسی کرده اند یا به آن نزدیک شده اند .به عبارت دیگر چه بعدهایی از مساله پایان نامه که می خواهد انجام شود توسط دیگران بررسی شده و چه بخش هایی نشده است. برای این کار میتوان از منابع زیر استفاده نمود:

*کتاب ها و مجله های تخصصی

*سایتهای تخصصی در شبکه اینترنت

*پایان نامه های انجام شده

فرایند نوشتن فصل دوم پایان نامه

متغیرها ، مفهوم های اصلی و واژه های کلیدی برای فرضیه سازی از کجا می آید؟ این متغیر ها از تفکر خود پژوهشگر پایان نامه و مبانی نظری که از پیشینه برگزیده می شوند استخراج می گردند. برای این هدف پژوهشگر پایان نامه همواره باید از همه چکیده مقاله های علمی معتبر که با حوزه تخصصی مسآله او مرتبط می شود آگاه باشد. این کار پژوهشگر پایان نامه را از نظریه ها و دیدگاههای پژوهشگرانی که در زمینه مساله او کار کرده یا می کنند آگاه می سازد. خلاصه پژوهش ها خواننده را از محتوای گزارش، مدل علمی بکار رفته،  نتیجه های بدست آمده و چگونگی پیوند میان یافته ها با فرضیه ها آگاه می سازد. پژوهشگر پایان نامه اگر بخواهد جزئیات مربوط به روش های چگونگی اجرا و هدایت پژوهش، تعبیر و تفسیر یافته ها را بداند.باید بخش های روش،نتیجه ها و تحلیل پژوهش را بررسی کند.

فرایند نگارش فصل دوم باعث خواهد شد پژوهشگر پایان نامه با شرایط احتمالی زیر روبرو شود:

الف) در پیشینه برای مساله راه حل مناسبی یافت نمی شود.

ب)بعدهایی از مساله همچینان مبهم است

ج)در پیشینه برای مساله راه حل مناسبی وجود دارد.

هر یک از این وضعیتی که گفته شد به پژوهشگر پایان نامه کمک میکند تا درباره ادامه کار خود تصمیم بگیرد. گزینه های او میتواند به شرح زیر باشد:

الف)فرایند پایان نامه را ادامه دهد.

ب) بعدهای حل نشده مساله ارزشمندند لذا باید کار را ادامه دهد، در غیر این صورت ، می تواند پایان نامه را با مساله جدیدی آغاز کند.

ج)با توجه به اینکه دیگران برای مساله، پاسخ ارزشمندی یا فته اند و دستاوردهایشان اعتبار دارد لذا باید پژوهش را با مساله جدیدی شروع کند.

اهداف نگارش پیشینه پایان نامه

هر چه تعداد ارتباط ها و پیوندهای ممکن یک پایان نامه با پژوهش های پیشین و نظریه های موجود بیشتر باشد .اهمیت و سهم آن پژوهش در گسترش دانش آدمی بیشتر خواهد بود. معمولا در پایان نامه های  علمی می توان موضوع پژوهش را در سطحی تعریف کرد که نتیجه های آن تعمیم پذیر باشد. برای این کار باید از زمان انتخاب موضوع و مساله پایان نامه، توجه پژوهشگر پایان نامه  در اندیشه تعمیم دهی آن باشد . برای این منظور باید تلاش هایی را که قبلا دریاره موضوع پژوهش انجام گرفته است بررسی کرد و پژوهش جدید را یا پژوهش های پیشین ارتباط داد این امر را می توان با شیوه بررسی نظریه ها و پیشنیه های عملی مربوط به موضوع امکان پذیر کرد.

بررسی پیشینه پژوهش می تواند پژوهشگر را در دستیابی به هدف های زیر کمک کند

*دستیابی به اطلاعات پژوهش های انجام شده

*دستیابی به متغیرهای مربوط و تعیین مهم و غیر مهم بودن آنها

*آگاهی بر نتیجه ها و کاربردهای یک پژوهش معین در یک زمینه تخصصی مشخص

*فهم رابطه بین متغیرهایی که پژوهشگر پایان نامه برای پژوهش خویش مایل است با آنها فرضیه هایی را تنظیم و تدوین کند

*شناسایی مدل های مفهومی و تحلیلی مناسب با جامعه آماری و داده های پایان نامه

*محدود کردن و نگارش جدید مساله پژوهش (اصل تحدید مساله)

اگر مساله ای مبهم و ضعیف تعریف شده باشد، پس از بررسی منابع متوجه خواهیم شد که بهتر است پژوهشگر پایان نامه مساله را در دامنه محدودتر بررسی کند. نه اینکه درباره مساله ای کلی پژوهش کند و آن را به صورت ضعیف و ناقص پاسخ دهد.

اهداف بررسی پیشینه پایان نامه

*برقراری ارتباط منطقی میان دستاوردهای پژوهش های قبلی با مسآله ی پژوهش

*دستیابی به چارچوب (مبانی ) نظری

*شناسایی روش های پژوهش مورد استفاده در پژوهش های گذشته

*تعیین درجه اهمیت متغیرهای موثر در مساله

*پیدا کردن حوزه های نظری جدید در ارتباط با مساله

*پرهیز از به کار گیری روش های بیهوده

*آگاهی بر روش شناسی در حوزه موضوع و مساله

*پرهیز از تکرار پژوهش های انجام شده

*افزایش آگاهی نسبت به اهمیت مسآله انتخاب شده

معیارهای ارزیابی فصل دوم پایان نامه

فصل دوم هر پایان نامه ارشد و دکتری در واقع شکل تکامل یافته فعالیتی است که پژوهشگر برای تهیه و نگارش طرح تحقیق خود آغاز کرده است. کیفیت فصل دوم پایان نامه با معیارهای زیر قابل داوری است.

الف: منابع استفاده شده

می توان با بررسی میزان تلاش و جستجویی که پژوهشگر پایان نامه در چهار حوزه زیر انجام داده است انتخاب منابع را ارزیابی کرد :

*میزان منابع استفاده شده درباره موضوع (مساله ) پایان نامه

*درجه اعتبار علمی منابع استفاده شده در فصل دوم پایان نامه

*تعداد منابع استفاده شده به زبان اصلی

*استفاده از منابع جدیدتر

ب:چگونگی تنظیم مطالب در فصل دوم پایان نامه

*تنظیم مطالب از کلی به جزئی (عمومی به اختصاصی )

*پرهیز از آوردن مطالب به طور گسسته و پراکنده

*سازماندهی منطقی مطالب

*ارایه ی نتیجه های پژوهش های قبلی نظری و عملی و نقد آنها

شما در طول انجام کار پژوهشی خود از طریق اموزش انلاین و مستقیم با مشاوره ی پژوهشی خود در ارتباط هستید و تا لحظه پایانی تایید کار میتوانید از خدمات اموزشی و ویرایشی ما بهره لازم را ببرید. برای این کار از طریق تکمیل فرم ثبت سفارش در سایت یا از طریق تماس تلفنی و یا تلگرام در ارتباط مستقیم با ما باشید.

هدف ما همراهی شما دانشجویان و محققین عزیز جهت بالا بردن کیفیت پژوهش  میباشد.